القانون التركي بالعربيةتركيا
قانون ضريبة القيمة المضافة

المادة 13: والاستثمارات

القسم الأول: التكليف الضريبي › الفصل الثاني: الإعفاء في وسائل النقل والتنقيب عن النفط والاستثمارات الحائزة على شهادة تشجيع الإعفاء في وسائل النقل والتنقيب عن المعادن الثمينة والنفط ونفقات الأمن الوطني

معدَّلة: 26/3/1985، القانون رقم 3174، المادة 1

تُعفى من الضريبة عمليات التسليم والخدمات التالية.

a) معدَّلة: 25/5/1995، القانون رقم 4108، المادة 33 عمليات تسليم وسائل النقل البحري والجوي والسككي والمنشآت والوسائل العائمة التي تتم لهذا الغرض إلى المكلفين الذين يتمثل نشاطهم كليًا أو جزئيًا في تأجير وسائل النقل البحري والجوي والسككي والمنشآت والوسائل العائمة أو تشغيلها بأشكال مختلفة، وعمليات التسليم والخدمات المقدمة فيما يتعلق بتصنيع هذه الوسائل وإنشائها، والخدمات التي تتخذ شكل تعديلها وإصلاحها وصيانتها، وعمليات التسليم والخدمات التي تُقدَّم فيما يتعلق بتصنيع هذه الوسائل وإنشائها إلى من يتمثل نشاطهم في تصنيع وإنشاء وسائل النقل البحري والمنشآت والوسائل العائمة،

b) ملغاة: 25/12/2003، القانون رقم 5035، المادة 49؛ أعيدت صياغتها: 16/7/2004، القانون رقم 5228، المادة 14 الخدمات المقدمة في الموانئ والمطارات لوسائل النقل البحري والجوي، حكم بين قوسين مضاف: 28/7/2024، القانون رقم 7524، المادة 17 (في تطبيق هذا البند، لا تُعدّ الوسائل المستخدمة في أنشطة مثل الرحلات والترفيه والرياضة والصيد الهاوي، والقوارب واليخوت الخاصة، وسائلَ نقل بحري.)

c) معدَّلة: 28/3/2007، القانون رقم 5615، المادة 12 عمليات التسليم والخدمات المقدمة إلى القائمين بأنشطة التنقيب عن الذهب والفضة والبلاتين واستغلالها وإثرائها وتكريرها، وأنشطة التنقيب عن النفط وفقًا لأحكام قانون النفط التركي، والمتعلقة بهذه الأنشطة، وعمليات التسليم والخدمات المقدمة إلى القائمين بالنقل عبر خطوط الأنابيب وفقًا لأحكام القانون ذاته والمتعلقة بإنشاء هذه الخطوط وتحديثها،

d) مضافة: 22/7/1998، القانون رقم 4369، المادة 59 عمليات تسليم الآلات والمعدات المشمولة بالشهادة، وبيع وتأجير البرمجيات والحقوق غير المادية المشمولة بالشهادة، إلى المكلفين الحائزين على شهادة تشجيع الاستثمار (على أنه في حال عدم تحقق الاستثمار على النحو المنصوص عليه في شهادة تشجيع الاستثمار، تُحصَّل الضريبة التي لم تُستوفَ في حينها من المشتري مع فائدة التأخير، مع تطبيق غرامة ضياع الضريبة. ويبدأ التقادم في الضرائب التي لم تُستوفَ في حينها وفي الغرامات الضريبية اعتبارًا من بداية السنة الميلادية التالية لتاريخ وقوع الحالة التي تستوجب ربط الضريبة أو فرض الغرامة).

e) مضافة: 16/7/2004، القانون رقم 5228، المادة 14؛ معدَّلة: 1/7/2006، القانون رقم 5538، المادة 8 عمليات تسليم السلع وأعمال التعهد الإنشائي المقدمة، فيما يتعلق بهذه الأعمال، إلى المكلفين الذين يقومون فعليًا بأنفسهم أو بواسطة غيرهم بأعمال إنشاء وتجديد وتوسيع خطوط السكك الحديدية التي تؤمّن الربط بالموانئ، والموانئ والمطارات، وإلى الإدارات ذات الموازنة العامة،

f) مضافة: 16/7/2004، القانون رقم 5228، المادة 14 عمليات التسليم والخدمات المقدمة إلى وزارة الدفاع الوطني ووزارة العدل ووزارة الداخلية و(…) رئاسة الصناعات الدفاعية ورئاسة جهاز الاستخبارات الوطنية (…) والمديرية العامة لحماية الجمارك لتلبية احتياجات الدفاع الوطني والأمن الداخلي، والمتعلقة بالطائرات والمروحيات والسفن والغواصات والدبابات والمدرعات وناقلات الجند المدرعة والصواريخ والقذائف الموجهة والوسائل المماثلة، والأسلحة والذخائر ومواد الأسلحة والمعدات والأنظمة، وبالبحث والتطوير والبرمجيات والإنتاج والتجميع وقطع الغيار والصيانة والإصلاح والتحديث الخاصة بها، وعمليات التسليم والخدمات المقدمة إلى وزارة الدفاع الوطني أو رئاسة الصناعات الدفاعية في إطار المشاريع ذات الصلة فيما يتعلق بمشاريع الصناعات الدفاعية التي تنفذها هاتان الجهتان، وعمليات التسليم والخدمات التي ستُقدَّم في هذا الإطار إلى من يقومون بهذه التسليمات والخدمات، والتي تعتمد الجهات المذكورة أعلاه كمياتها وخصائصها.

g) مضافة: 16/6/2009، القانون رقم 5904، المادة 12 تسليم السلع الواردة في القائمة رقم (II) الملحقة بقانون ضريبة الاستهلاك الخاصة رقم 4760 المؤرخ 6/6/2002 إلى التنظيم المركزي لرئاسة الجمهورية،

ğ) مضافة: 16/6/2009، القانون رقم 5904، المادة 12 التسليم الأول لسندات المنتجات الصادرة وفقًا لقانون المستودعات المرخصة للمنتجات الزراعية رقم 5300، عن طريق بورصات المنتجات المتخصصة والبورصات التجارية الحاصلة على إذن من وزارة الصناعة والتجارة بشأن شراء وبيع سندات المنتجات.

h) مضافة: 27/3/2015، القانون رقم 6639، المادة 13 عمليات التسليم والخدمات المقدمة إلى جمعية الهلال الأحمر التركي في إطار المهام الرامية إلى قيامها، وفقًا لأهدافها المبينة في نظامها الأساسي، بإدارة الكوارث والإغاثة، والإيواء، والتغذية، والمساعدات الاجتماعية، وتوعية المجتمع، وأنشطة القانون الإنساني الوطني والدولي والحركة الدولية للصليب الأحمر والهلال الأحمر، ومهامها في حالات الحرب أو الطوارئ، وخدمات الدم والصحة والهجرة واللاجئين (بما في ذلك خدمات طالبي اللجوء)؛ وعمليات التسليم والخدمات الخاصة بجمعية الهلال الأحمر التركي في إطار تعاونها الوطني والدولي، وانتماءاتها وعضوياتها الدولية، وأنشطة المساعدات الإنسانية التي تنفذها مع المؤسسات والهيئات التابعة للأمم المتحدة ومنظمات الإغاثة ذات الاعتماد الدولي،

ı) مضافة: 29/1/2016، القانون رقم 6663، المادة 13 تسليم الأسمدة المسجلة من قبل وزارة الأغذية والزراعة والثروة الحيوانية، وتسليم المواد الخام الداخلة في تركيب هذه المنتجات إلى منتجي الأسمدة، وتسليم الكسب (باستثناء مخلفات صناعة النشا والمخلفات المماثلة المصنفة تحت رقم البند التعريفي 2303.10 من جدول التعريفة الجمركية التركية، وتفل ومخلفات صناعة الجعة والمشروبات الكحولية المقطرة المصنفة تحت رقم البند الإحصائي للتعريفة الجمركية 2303.30.00.00.00)، وفول الصويا كامل الدسم (fullfat)، والنخالة، والنخالة الناعمة (razmol)، ومسحوق السمك، ومسحوق اللحم، ومسحوق العظم، ومسحوق الدم، والتابيوكا (المنيهوت)، والذرة الرفيعة، وجميع أنواع الأعلاف المركبة (باستثناء أغذية القطط والكلاب)، والتبن، ولفت العلف، وبنجر العلف، والأعلاف الجذرية، والدريس، والبرسيم الحجازي، والبيقية، والإسبرس، والذرة الخضراء وذرة السيلاج، والبرسيم، وملفوف العلف، وبازلاء العلف، وأعلاف الحيوانات المماثلة (بما في ذلك الأعلاف الخشنة الخضراء والجافة وما عولج منها في شكل حبيبات أو، وفقًا للاحتياجات الموسمية، باستخدام مادة رابطة أو بدونها)،

i) مضافة: 23/2/2017، القانون رقم 6824، المادة 7 بشرط أن يُطبَّق ذلك على التسليم الأول للمباني المشيدة كمساكن أو أماكن عمل وأن يُجلَب الثمن إلى تركيا بالعملة الأجنبية، عمليات تسليم المساكن أو أماكن العمل المقدمة إلى المواطنين الأتراك المقيمين في الخارج لأكثر من ستة أشهر بموجب تصريح عمل أو إقامة، باستثناء المذكورين في البند 2 من الفقرة الأولى من المادة 3 من قانون ضريبة الدخل، وإلى الأشخاص الطبيعيين من ذوي الجنسية الأجنبية غير المستقرين في تركيا، وإلى المؤسسات التي لا يقع مقرها القانوني ولا مركز أعمالها في تركيا ولا تحقق دخلًا في تركيا عن طريق مكان عمل أو ممثل دائم (على أنه في حال ثبوت تطبيق الإعفاء رغم عدم استيفاء الشروط المنصوص عليها في هذا البند، يكون المشتري مسؤولًا بالتضامن مع المكلف عن الضريبة التي لم تُحصَّل في حينها وغرامة ضياع الضريبة وفائدة التأخير. وفي حال التصرف في المسكن أو مكان العمل المستلم في إطار الإعفاء خلال ثلاث سنوات، يجب على المتصرف أن يدفع الضريبة التي لم تُحصَّل في حينها، مع فائدة التأجيل المحسوبة وفقًا للمادة 48 من القانون رقم 6183، قبل إجراء معاملة السجل العقاري.)،

j) مضافة: 21/3/2018، القانون رقم 7103، المادة 29 عمليات تسليم السلع وأداء الخدمات المقدمة إلى المناطق الصناعية المنظمة والمجمعات الصناعية الصغيرة، أو إلى المنشآت الاقتصادية التي تنشئها، والمتعلقة بمرافق المياه والصرف الصحي والمعالجة والغاز الطبيعي والكهرباء والاتصالات والطاقة المتجددة وغيرها من مرافق الطاقة وبإنشاء الطرق فيها، وبإنشاء أماكن العمل في المجمعات الصناعية الصغيرة،

k) مضافة: 29/3/2018، القانون رقم 7104، المادة 4 عمليات التسليم والخدمات المقدمة إلى من سيتبرعون، بمناسبة إنشاء المدارس والمرافق الصحية ومساكن الطلاب بسعة لا تقل عن مئة سرير (خمسين سريرًا في المناطق ذات الأولوية في التنمية)، ودور الحضانة ودور رعاية الأيتام ودور المسنين ومراكز الرعاية وإعادة التأهيل، ودور العبادة الخاضعة لإذن ورقابة رؤساء الإدارات المدنية، والمرافق التي يُقدَّم فيها التعليم الديني غير النظامي الخاضعة لرقابة رئاسة الشؤون الدينية، ومراكز الشباب ومخيمات الشباب والكشافة التابعة لوزارة الشباب والرياضة، بقصد التبرع بها إلى الإدارات العامة ذات الموازنة العامة والخاصة والإدارات الخاصة للولايات والبلديات والقرى،

l) مضافة: 29/3/2018، القانون رقم 7104، المادة 4 خدمات الطب الوقائي والتشخيص والعلاج وإعادة التأهيل المقدمة حصرًا داخل المؤسسات والهيئات الصحية من قبل الأشخاص الطبيعيين أو الاعتباريين المأذون لهم من وزارة الصحة إلى الأشخاص الطبيعيين من ذوي الجنسية الأجنبية غير المستقرين في تركيا (لا تدخل في نطاق الإعفاء عمليات التسليم والخدمات الأخرى المقدمة مع هذه الخدمات إلى الأشخاص الطبيعيين من ذوي الجنسية الأجنبية غير المستقرين في تركيا.)،

m) مضافة: 29/3/2018، القانون رقم 7104، المادة 4 عمليات تسليم الآلات والمعدات الجديدة المقدمة، لاستخدامها حصرًا في هذه الأنشطة، إلى القائمين بأنشطة البحث والتطوير والابتكار والتصميم في مناطق تطوير التكنولوجيا ومناطق تطوير التكنولوجيا المتخصصة المشمولة بقانون مناطق تطوير التكنولوجيا رقم 4691 المؤرخ 26/6/2001، وفي مراكز البحث والتطوير والتصميم المشمولة بالقانون رقم 5746 المؤرخ 28/2/2008 بشأن دعم أنشطة البحث والتطوير والتصميم، وفي مختبرات البحث المشمولة بالقانون رقم 6550 المؤرخ 3/7/2014 بشأن دعم البنى التحتية للبحث (في حال استخدام الآلات والمعدات المقتناة في إطار الإعفاء في غير أنشطة البحث والتطوير والابتكار والتصميم أو التصرف فيها خلال ثلاث سنوات اعتبارًا من بداية السنة الميلادية التالية لتاريخ التسليم، تُحصَّل الضريبة التي لم تُستوفَ في حينها من المشتري مع فائدة التأخير، مع تطبيق غرامة ضياع الضريبة. ويبدأ التقادم في الضرائب التي لم تُستوفَ في حينها وفي الغرامات الضريبية اعتبارًا من بداية السنة الميلادية التالية لتاريخ وقوع الحالة التي تستوجب ربط الضريبة أو فرض الغرامة.)،

n) مضافة: 17/1/2019، القانون رقم 7161، المادة 17 معدَّلة: 21/2/2019، القانون رقم 7166، المادة 7 تسليم الكتب والمطبوعات الدورية المطبوعة، باستثناء ما يُباع منها في أكياس مغلقة وفقًا لأحكام قانون حماية القاصرين من المطبوعات الضارة رقم 1117 المؤرخ 21/6/1927 (لا يُطبَّق الحد المحدد في الفقرة الثانية من هذه المادة في تطبيق حكم هذا البند.)،

o) مضافة: 20/7/2025، القانون رقم 7555، المادة 6 تسليم المركبات ذات المحركات الواردة في سطر «- المركبات ذات المحركات المستخدمة في نقل البضائع التي لا يتجاوز وزنها الأقصى 3.5 طن وتقل سعة نقل الركاب فيها (تُحسب سعة نقل الركاب بضرب العدد الإجمالي للركاب، بمن فيهم السائق، في 70 كيلوغرامًا. وفي هذا الحساب تُعدّ التجهيزات الثابتة المخصصة لتركيب المقاعد مقاعدَ حتى لو لم توجد مقاعد) عن 50% من الحمولة القصوى (إجمالي وزن الحمولة، بما في ذلك السائق والركاب، الذي يمكن للمركبة نقله بأمان) (باستثناء المركبات التي تستمد جميع عجلاتها القوة من المحرك أو يمكنها ذلك، وسيارات الركوب، وسيارات الستيشن، وسيارات السباق، والمركبات المخصصة للطرق الوعرة)» تحت رقم البند الإحصائي للتعريفة الجمركية (G.T.İ.P.) 87.03 من القائمة رقم (II) الملحقة بالقانون رقم 4760، والمركبات الواردة تحت رقمي البند الإحصائي للتعريفة الجمركية 87.04 و87.11، إلى وزارة الدفاع الوطني ووزارة الداخلية ورئاسة الصناعات الدفاعية ورئاسة جهاز الاستخبارات الوطنية لاستخدامها حصرًا في احتياجات الدفاع الوطني والأمن الداخلي،

فقرة مضافة: 16/7/2004، القانون رقم 5228، المادة 14 يملك رئيس الجمهورية صلاحية تحديد الحد المنصوص عليه في المادة 232 من قانون الإجراءات الضريبية رقم 213 والمطبق في السنة المعنية بوصفه المبلغ الأدنى في تطبيق الإعفاء، وزيادة هذا المبلغ المحدد إلى ضعفيه أو تخفيضه إلى الصفر. وتملك وزارة المالية صلاحية تحديد عمليات التسليم والخدمات التي تدخل في نطاق الإعفاء، وتحديد الإجراءات والأسس المتعلقة بالإعفاء.

الفصل الثالث

إعفاء النقل

النقل العابر (الترانزيت):

النص التركي الأصلي

MADDE 13 · harcamaları ve yatırımlarda istisna9

(Değişik : 26/3/1985 - 3174/1 md.)

Aşağıdaki teslim ve hizmetler vergiden müstesnadır.

a) (Değişik : 25/5/1995 - 4108/33 md.) Faaliyetleri kısmen veya tamamen deniz, hava ve demiryolu taşıma araçlarının, yüzer tesis ve araçların kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olan mükelleflere bu amaçla yapılan deniz, hava ve demiryolu taşıma araçlarının, yüzer tesis ve araçlarının teslimleri, bu araçların imal ve inşaası ile ilgili olarak yapılan teslim ve hizmetler ile bunların tadili, onarım ve bakımı şeklinde ortaya çıkan hizmetler ve faaliyetleri deniz taşıma araçları ile yüzer tesis ve araçların imal ve inşası olanlara bu araçların imal ve inşası ile ilgili olarak yapılacak teslim ve hizmetler,

b) (Mülga: 25/12/2003-5035/49 md.; Yeniden düzenleme: 16/7/2004-5228/14 md.) Deniz ve hava taşıma araçları için liman ve hava meydanlarında yapılan hizmetler, (Ek parantez içi hüküm: 28/7/2024-7524/17 md.) (Bu bendin uygulanmasında gezi, eğlence, spor ve amatör balıkçılık gibi faaliyetlerde kullanılan araçlar, özel tekne ve yatlar, deniz taşıma aracı olarak kabul edilmez.)

c) (Değişik: 28/3/2007-5615/12 md.) Altın, gümüş, platin arama, işletme, zenginleştirme, rafinaj ve Türk Petrol Kanunu hükümlerine göre petrol arama faaliyetlerine ilişkin olmak üzere, bu faaliyetleri yürütenlere yapılan teslim ve hizmetler ile aynı Kanun hükümlerine göre boru hattıyla taşımacılık yapanlara bu hatların inşa ve modernizasyonuna ilişkin yapılan teslim ve hizmetler,

d) (Ek: 22/7/1998-4369/59 md.) Yatırım Teşvik Belgesi sahibi mükelleflere belge kapsamındaki makina ve teçhizat teslimleri ile belge kapsamındaki yazılım ve gayri maddi hak satış ve kiralamaları (Şu kadar ki, yatırım teşvik belgesinde öngörüldüğü şekilde gerçekleşmemesi halinde, zamanında alınmayan vergi alıcıdan, vergi ziyaı cezası uygulanarak gecikme faizi ile birlikte tahsil edilir. Zamanında alınmayan vergiler ile vergi cezalarında zamanaşımı, verginin tarhini veya cezanın kesilmesini gerektiren durumun meydana geldiği tarihi takip eden takvim yılının başından itibaren başlar).

e) (Ek: 16/7/2004-5228/14 md.; Değişik: 1/7/2006-5538/8 md.) Limanlara bağlantı sağlayan demiryolu hatları, limanlar ve hava meydanlarının inşası, yenilenmesi ve genişletilmesi işlerini fiilen kendisi yapan veya yaptıran mükellefler ile genel bütçeli idarelere bu işlere ilişkin olarak yapılan mal teslimleri ve inşaat taahhüt işleri,

f) (Ek: 16/7/2004-5228/14 md.) Milli Savunma Bakanlığı, Adalet Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı, (…)12 Savunma Sanayii Başkanlığı, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanlığı (…)12 ve Gümrük Muhafaza Genel Müdürlüğüne milli savunma ve iç güvenlik ihtiyaçları için uçak, helikopter, gemi, denizaltı, tank, panzer, zırhlı personel taşıyıcı, roket, füze ve benzeri araçlar, silah, mühimmat, silah malzeme, teçhizat ve sistemleri ile bunların araştırma-geliştirme, yazılım, üretim, montaj, yedek parça, bakım-onarım ve modernizasyonuna ilişkin olarak yapılan teslim ve hizmetler, Milli Savunma Bakanlığı veya Savunma Sanayii Başkanlığınca yürütülen savunma sanayii projelerine ilişkin olarak bu kurumlara ilgili projeler kapsamında yapılan teslim ve hizmetler ve bu teslim ve hizmetleri gerçekleştirenlere bu kapsamda yapılacak olan, miktarı ve nitelikleri yukarıda sayılan kuruluşlarca onaylanan teslim ve hizmetler.

g) (Ek: 16/6/2009-5904/12 md.) 6/6/2002 tarihli ve 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununa ekli (II) sayılı listede yer alan malların, Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatına teslimi,

ğ) (Ek: 16/6/2009-5904/12 md.) 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanununa göre düzenlenen ürün senetlerinin, ürün ihtisas borsaları ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığından ürün senedi alım-satımı konusunda izin alan ticaret borsaları aracılığıyla ilk teslimi.

h) (Ek: 27/3/2015-6639/13 md.) Türkiye Kızılay Derneğine tüzüğünde belirtilen amaçlarına uygun olarak afet yönetimi ve yardımları, barınma, beslenme, sosyal yardımlar, toplumu bilinçlendirme, ulusal ve uluslararası insancıl hukuk ve uluslararası Kızılay-Kızılhaç Hareketi faaliyetleri, savaş veya olağanüstü hâllerdeki görevleri ile kan, sağlık, göç ve mülteci hizmetlerini (sığınmacı hizmetleri dâhil) yerine getirmesine yönelik görevler kapsamında yapılan teslim ve hizmetler; Türkiye Kızılay Derneğinin ulusal ve uluslararası işbirlikleri, uluslararası mensubiyet ve üyelikleri, Birleşmiş Milletlere bağlı kurum ve kuruluşlar ile uluslararası akreditasyonu olan yardım kuruluşlarıyla yürüttüğü insani yardım faaliyetleri kapsamındaki teslim ve hizmetleri,

ı) (Ek: 29/1/2016-6663/13 md.) Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından tescil edilen gübreler ve gübre üreticilerine bu ürünlerin içeriğinde bulunan hammaddelerin teslimi ile küspe (Türk Gümrük Tarife Cetvelinin 2303.10 tarife pozisyon numarasında sınıflandırılan nişastacılık artıkları ve benzeri artıklar ile 2303.30.00.00.00 gümrük tarife istatistik pozisyon numarasında sınıflandırılan biracılık ve damıtık içki sanayinin posa ve artıkları hariç), tam yağlı soya (fullfat), kepek, razmol, balık unu, et unu, kemik unu, kan unu, tapyoka (manyok), sorgum ve her türlü fenni karma yemler (kedi-köpek mamaları hariç), saman, yem şalgamı, hayvan pancarı, kök yemler, kuru ot, yonca, fiğ, korunga, hasıl ve slajlık mısır, üçgül, yemlik lahana, yem bezelyesi ve benzeri hayvan yemleri (yeşil ve kuru kaba yemler ve bunların pellet şeklinde veya mevsimsel ihtiyaçlara göre bir bağlayıcı kullanılarak veya kullanılmadan işlem görmüş olanları dâhil) teslimi,

i) (Ek: 23/2/2017-6824/7 md.) Konut veya iş yeri olarak inşa edilen binaların ilk tesliminde uygulanmak ve bedeli döviz olarak Türkiye’ye getirilmek kaydıyla, Gelir Vergisi Kanununun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının 2 numaralı bendinde belirtilenler hariç olmak üzere çalışma veya oturma izni alarak altı aydan daha fazla yurt dışında yaşayan Türk vatandaşları, Türkiye’de yerleşmiş olmayan yabancı uyruklu gerçek kişiler ile kanuni ve iş merkezi Türkiye’de olmayan ve bir iş yeri ya da daimi temsilci vasıtasıyla Türkiye’de kazanç elde etmeyen kurumlara yapılan konut veya iş yeri teslimleri (Şu kadar ki bentte öngörülen şartları taşımadığı hâlde istisnanın uygulandığının tespit edilmesi hâlinde zamanında tahsil edilmeyen vergi, vergi ziyaı cezası ve gecikme faizinden mükellef ile birlikte alıcı müteselsilen sorumludur. İstisna kapsamında teslim alınan konut veya iş yerinin üç yıl içerisinde elden çıkarılması hâlinde zamanında tahsil edilmeyen verginin, 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesine göre hesaplanan tecil faiziyle birlikte tapu işleminden önce elden çıkaran tarafından ödenmesi şarttır.),

j) (Ek: 21/3/2018-7103/29 md.) Organize sanayi bölgeleri ile küçük sanayi sitelerinin su, kanalizasyon, arıtma, doğalgaz, elektrik, haberleşme, yenilenebilir ve diğer enerji tesisleri ile yol yapımına ve küçük sanayi sitelerindeki işyerlerinin inşasına ilişkin, bunlara veya bunlar tarafından oluşturulan iktisadi işletmelere yapılan mal teslimleri ile hizmet ifaları,

k) (Ek: 29/3/2018-7104/4 md.) Genel ve özel bütçeli kamu idarelerine, il özel idarelerine, belediyelere ve köylere bağışlanmak üzere yapılan okul, sağlık tesisi ve yüz yatak (kalkınmada öncelikli yörelerde elli yatak) kapasitesinden az olmamak üzere öğrenci yurdu ile çocuk yuvası, yetiştirme yurdu, huzurevi, bakım ve rehabilitasyon merkezi, mülki idare amirlerinin izni ve denetimine tabi ibadethaneler, Diyanet İşleri Başkanlığı denetimine tabi yaygın din eğitimi verilen tesisler, Gençlik ve Spor Bakanlığına ait gençlik merkezleri ile gençlik ve izcilik kamplarının inşası dolayısıyla bağışta bulunacaklara yapılan teslim ve hizmetler,

l) (Ek: 29/3/2018-7104/4 md.) Sağlık Bakanlığınca izin verilen gerçek veya tüzel kişiler tarafından, Türkiye’de yerleşmiş olmayan yabancı uyruklu gerçek kişilere, münhasıran sağlık kurum ve kuruluşlarının bünyesinde verilen koruyucu hekimlik, teşhis, tedavi ve rehabilitasyon hizmetleri (Türkiye’de yerleşmiş olmayan yabancı uyruklu gerçek kişilere söz konusu hizmetlerle birlikte sağlanan diğer teslim ve hizmetler istisnanın kapsamına dahil değildir.),19

m) (Ek: 29/3/2018-7104/4 md.) 26/6/2001 tarihli ve 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu kapsamındaki teknoloji geliştirme bölgesi ile ihtisas teknoloji geliştirme bölgesinde, 28/2/2008 tarihli ve 5746 sayılı Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun kapsamındaki Ar-Ge ve tasarım merkezlerinde, 3/7/2014 tarihli ve 6550 sayılı Araştırma Altyapılarının Desteklenmesine Dair Kanun kapsamındaki araştırma laboratuvarlarında Ar-Ge, yenilik ve tasarım faaliyetlerinde bulunanlara, münhasıran bu faaliyetlerinde kullanılmak üzere yapılan yeni makina ve teçhizat teslimleri (İstisna kapsamında alınan makina ve teçhizatın, teslim tarihini takip eden takvim yılının başından itibaren üç yıl içinde, Ar-Ge, yenilik ve tasarım faaliyetleri dışında kullanılması veya elden çıkarılması hallerinde, zamanında alınmayan vergi alıcıdan, vergi ziyaı cezası uygulanarak gecikme faizi ile birlikte tahsil edilir. Zamanında alınmayan vergiler ile vergi cezalarında zamanaşımı, verginin tarhını veya cezanın kesilmesini gerektiren durumun meydana geldiği tarihi takip eden takvim yılının başından itibaren başlar.),17

n) (Ek:17/1/2019-7161/17 md.) (Değişik:21/2/2019-7166/7 md.) 21/6/1927 tarihli ve 1117 sayılı Küçükleri Muzır Neşriyattan Koruma Kanunu hükümlerine göre poşetlenerek satılanlar hariç olmak üzere basılı kitap ve süreli yayınların teslimi (Bu bent hükmünün uygulanmasında, bu maddenin ikinci fıkrasında belirlenen had uygulanmaz.),

o) (Ek:20/7/2025-7555/6 md.) 4760 sayılı Kanuna ekli (II) sayılı listenin 87.03 G.T.İ.P. numarasında yer alan “- Yük taşımasında kullanılıp azami ağırlığı 3,5 tonu aşmayan ve yolcu taşıma kapasitesi (Yolcu taşıma kapasitesi sürücü dahil toplam yolcu sayısının 70 kilogramla çarpılması suretiyle hesaplanır. Bu hesaplamada koltuk olmasa dahi, koltuk montajı için bulunan sabit tertibatlar da koltuk olarak dikkate alınır) istiap haddinin (bir aracın güvenle taşıyabileceği sürücü ve yolcu dahil toplam yük ağırlığı) %50’sinin altında olan motorlu araçlardan (bütün tekerlekleri motordan güç alan veya alabilenler, binek otomobilleri, steyşın vagonlar, yarış arabaları, arazi taşıtları hariç)” satırındaki motorlu taşıtlar ile 87.04 ve 87.11 G.T.İ.P. numaralarında yer alan taşıtların, münhasıran millî savunma ve iç güvenlik ihtiyaçlarında kullanılmak üzere Millî Savunma Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı, Savunma Sanayii Başkanlığı ve Millî İstihbarat Teşkilatı Başkanlığına teslimi,

(Ek fıkra: 16/7/2004-5228/14 md.) Cumhurbaşkanı, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 232 nci maddesinde yer alan ve ilgili yılda uygulanmakta olan haddi, istisna uygulamasında asgari tutar olarak belirlemeye ve belirlenen bu tutarı iki katına kadar artırmaya, sıfıra kadar indirmeye yetkilidir. Maliye Bakanlığı, istisna kapsamına girecek teslim ve hizmetleri tanımlamaya, istisnaya ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkilidir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Taşımacılık İstisnası

Transit taşımacılık:

النص محدَّث حتى 1 أكتوبر 2026 · المصدر الرسمي (بالتركية): mevzuat.gov.tr ↗

ترجمة غير رسمية لأغراض المعلومات فقط. النص التركي المنشور في الجريدة الرسمية هو النسخة الوحيدة المعتمدة. لا تُعد هذه الصفحة استشارة قانونية.