修订:1985年3月26日,第3174号法律第1条
下列交付和服务免征本税。
a) 修订:1995年5月25日,第4108号法律第33条为此目的向全部或部分从事海运、空运和铁路运输工具以及浮动设施和工具的租赁或以各种形式经营的纳税人交付海运、空运和铁路运输工具以及浮动设施和工具;与此类工具的制造和建造有关的交付和服务,以及以其改装、修理和维护形式提供的服务;以及向从事海运工具和浮动设施及工具制造和建造的人提供的与此类工具制造和建造有关的交付和服务,
b) 废止:2003年12月25日,第5035号法律第49条;重新规定:2004年7月16日,第5228号法律第14条在港口和机场为海运和空运工具提供的服务,增加括号内规定:2024年7月28日,第7524号法律第17条(适用本项时,用于游览、娱乐、体育和业余垂钓等活动的工具以及私人船艇和游艇,不视为海运工具。)
c) 修订:2007年3月28日,第5615号法律第12条向从事金、银、铂勘探、开采、选矿、精炼活动以及依照《土耳其石油法》规定从事石油勘探活动的人提供的与上述活动有关的交付和服务,以及向依照同一法律规定从事管道运输的人提供的与此类管线的建设和现代化有关的交付和服务,
d) 增加:1998年7月22日,第4369号法律第59条向持有投资激励证书的纳税人交付证书范围内的机器和设备,以及证书范围内的软件和无形权利的销售和租赁(但是,投资未按投资激励证书规定的方式实现的,未按时征收的税款应当向买方追征,并加收滞纳利息和适用税款流失罚款。未按时征收的税款和税务罚款的时效,自需要核定税款或者科处罚款的情形发生之日的下一日历年度开始之时起算)。
e) 增加:2004年7月16日,第5228号法律第14条;修订:2006年7月1日,第5538号法律第8条就连接港口的铁路线、港口和机场的建设、更新和扩建工程,向实际自行实施或委托他人实施此类工程的纳税人以及一般预算行政机构提供的与此类工程有关的货物交付和建筑承包工程,
f) 增加:2004年7月16日,第5228号法律第14条为国防和内部安全需要,向国防部、司法部、内政部、(…)国防工业局、国家情报组织局(…)和海关缉私总局提供的与飞机、直升机、舰船、潜艇、坦克、装甲车、装甲运兵车、火箭、导弹和类似工具,武器、弹药、武器材料、装备和系统,以及其研究开发、软件、生产、组装、备件、维修保养和现代化有关的交付和服务;就国防部或国防工业局实施的国防工业项目,在相关项目范围内向上述机构提供的交付和服务;以及在此范围内向实施上述交付和服务的人提供的、其数量和性质经上列机构批准的交付和服务。
g) 增加:2009年6月16日,第5904号法律第12条将2002年6月6日第4760号《特别消费税法》所附第(II)号清单所列货物交付给总统府中央机构,
ğ) 增加:2009年6月16日,第5904号法律第12条依照第5300号《农产品许可仓储法》签发的产品凭证,通过产品专业交易所以及经工业和贸易部许可从事产品凭证买卖的商品交易所进行的首次交付。
h) 增加:2015年3月27日,第6639号法律第13条在土耳其红新月会依照其章程规定的宗旨履行灾害管理和救助、安置、营养、社会救助、提高公众意识、国内和国际人道法及国际红十字与红新月运动活动、战争或紧急状态下的职责以及血液、卫生、移民和难民服务(包括寻求庇护者服务)等职责范围内向其提供的交付和服务;以及土耳其红新月会在其国内和国际合作、国际隶属关系和成员资格、与联合国所属机构和组织及具有国际认证的援助组织共同开展的人道主义援助活动范围内的交付和服务,
ı) 增加:2016年1月29日,第6663号法律第13条粮食、农业和畜牧部登记的肥料的交付和向肥料生产者交付此类产品所含原料,以及油饼(不包括按《土耳其海关税则》第2303.10税目归类的淀粉制造残渣及类似残渣,以及按第2303.30.00.00.00海关税则统计税号归类的酿酒和蒸馏酒工业的糟粕和残渣)、全脂大豆(fullfat)、麸皮、次粉(razmol)、鱼粉、肉粉、骨粉、血粉、木薯(树薯)、高粱及各类配合饲料(猫狗食品除外)、秸秆、饲用芜菁、饲用甜菜、块根饲料、干草、苜蓿、野豌豆、驴食草、青饲和青贮玉米、三叶草、饲用甘蓝、饲用豌豆及类似动物饲料(包括青绿和干燥粗饲料,以及以颗粒形式或根据季节需要使用或不使用粘合剂加工的此类饲料)的交付,
i) 增加:2017年2月23日,第6824号法律第7条以适用于作为住宅或营业场所建造的建筑物的首次交付且价款以外汇形式汇入土耳其为条件,向持工作或居留许可在国外居住六个月以上的土耳其公民(《所得税法》第3条第1款第2项所规定者除外)、未在土耳其定居的外国籍自然人,以及法定所在地和营业中心均不在土耳其且不通过营业场所或常驻代表在土耳其取得收入的机构交付住宅或营业场所(但是,经查明虽不具备本项规定的条件仍适用了免税的,买方与纳税人对未按时征收的税款、税款流失罚款和滞纳利息承担连带责任。在免税范围内受领的住宅或营业场所在三年内处分的,处分人必须在办理土地登记手续之前,缴纳未按时征收的税款以及依照第6183号法律第48条计算的延期利息。),
j) 增加:2018年3月21日,第7103号法律第29条向有组织工业区和小型工业园区或其设立的经济企业提供的、与其供水、排污、净化、天然气、电力、通信、可再生及其他能源设施和道路建设以及小型工业园区内营业场所建设有关的货物交付和服务提供,
k) 增加:2018年3月29日,第7104号法律第4条为捐赠给一般预算和特别预算公共行政机构、省特别行政机构、市政当局和村庄而建造学校、卫生设施、床位不少于一百张(发展优先地区为五十张)的学生宿舍以及托儿所、育幼院、养老院、护理和康复中心、须经地方行政长官许可并受其监督的宗教场所、受宗教事务局监督的提供非正规宗教教育的设施、青年和体育部所属的青年中心以及青年和童子军营地,向将进行捐赠的人提供的交付和服务,
l) 增加:2018年3月29日,第7104号法律第4条经卫生部许可的自然人或法人仅在卫生机构和组织内向未在土耳其定居的外国籍自然人提供的预防医学、诊断、治疗和康复服务(与上述服务一并向未在土耳其定居的外国籍自然人提供的其他交付和服务不属于免税范围。),
m) 增加:2018年3月29日,第7104号法律第4条向在2001年6月26日第4691号《技术开发区法》范围内的技术开发区和专业技术开发区、2008年2月28日第5746号《关于支持研究、开发和设计活动的法》范围内的研发和设计中心、2014年7月3日第6550号《关于支持研究基础设施的法》范围内的研究实验室从事研发、创新和设计活动的人交付专门用于此类活动的新机器和设备(在免税范围内取得的机器和设备,自交付之日的下一日历年度开始之时起三年内用于研发、创新和设计活动以外用途或被处分的,未按时征收的税款应当向买方追征,并加收滞纳利息和适用税款流失罚款。未按时征收的税款和税务罚款的时效,自需要核定税款或者科处罚款的情形发生之日的下一日历年度开始之时起算。),
n) 增加:2019年1月17日,第7161号法律第17条修订:2019年2月21日,第7166号法律第7条印刷书籍和期刊的交付,但依照1927年6月21日第1117号《保护未成年人免受有害出版物侵害法》规定装袋密封出售的除外(适用本项规定时,不适用本条第二款规定的限额。),
o) 增加:2025年7月20日,第7555号法律第6条将第4760号法律所附第(II)号清单中G.T.İ.P.(海关税则统计税号)87.03项下“- 用于运输货物、最大重量不超过3.5吨且载客能力(载客能力按包括驾驶员在内的乘客总数乘以70公斤计算。计算时,即使没有座椅,为安装座椅而设置的固定装置也视为座椅)低于额定载重量(车辆能够安全运载的包括驾驶员和乘客在内的总载荷重量)50%的机动车辆(所有车轮由发动机驱动或可由发动机驱动的车辆、乘用车、旅行车、赛车和越野车除外)”一行所列的机动车辆,以及G.T.İ.P. 87.04和87.11项下的车辆,交付给国防部、内政部、国防工业局和国家情报组织局,专门用于国防和内部安全需要,
增加款:2004年7月16日,第5228号法律第14条总统有权将第213号《税收程序法》第232条规定的、在相关年度适用的限额确定为适用免税的最低金额,并有权将所确定的金额提高至两倍或降低至零。财政部有权界定属于免税范围的交付和服务,并确定与免税有关的程序和原则。
第三章
运输免税
过境运输:
土耳其语原文
MADDE 13 · harcamaları ve yatırımlarda istisna9
(Değişik : 26/3/1985 - 3174/1 md.)
Aşağıdaki teslim ve hizmetler vergiden müstesnadır.
a) (Değişik : 25/5/1995 - 4108/33 md.) Faaliyetleri kısmen veya tamamen deniz, hava ve demiryolu taşıma araçlarının, yüzer tesis ve araçların kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olan mükelleflere bu amaçla yapılan deniz, hava ve demiryolu taşıma araçlarının, yüzer tesis ve araçlarının teslimleri, bu araçların imal ve inşaası ile ilgili olarak yapılan teslim ve hizmetler ile bunların tadili, onarım ve bakımı şeklinde ortaya çıkan hizmetler ve faaliyetleri deniz taşıma araçları ile yüzer tesis ve araçların imal ve inşası olanlara bu araçların imal ve inşası ile ilgili olarak yapılacak teslim ve hizmetler,
b) (Mülga: 25/12/2003-5035/49 md.; Yeniden düzenleme: 16/7/2004-5228/14 md.) Deniz ve hava taşıma araçları için liman ve hava meydanlarında yapılan hizmetler, (Ek parantez içi hüküm: 28/7/2024-7524/17 md.) (Bu bendin uygulanmasında gezi, eğlence, spor ve amatör balıkçılık gibi faaliyetlerde kullanılan araçlar, özel tekne ve yatlar, deniz taşıma aracı olarak kabul edilmez.)
c) (Değişik: 28/3/2007-5615/12 md.) Altın, gümüş, platin arama, işletme, zenginleştirme, rafinaj ve Türk Petrol Kanunu hükümlerine göre petrol arama faaliyetlerine ilişkin olmak üzere, bu faaliyetleri yürütenlere yapılan teslim ve hizmetler ile aynı Kanun hükümlerine göre boru hattıyla taşımacılık yapanlara bu hatların inşa ve modernizasyonuna ilişkin yapılan teslim ve hizmetler,
d) (Ek: 22/7/1998-4369/59 md.) Yatırım Teşvik Belgesi sahibi mükelleflere belge kapsamındaki makina ve teçhizat teslimleri ile belge kapsamındaki yazılım ve gayri maddi hak satış ve kiralamaları (Şu kadar ki, yatırım teşvik belgesinde öngörüldüğü şekilde gerçekleşmemesi halinde, zamanında alınmayan vergi alıcıdan, vergi ziyaı cezası uygulanarak gecikme faizi ile birlikte tahsil edilir. Zamanında alınmayan vergiler ile vergi cezalarında zamanaşımı, verginin tarhini veya cezanın kesilmesini gerektiren durumun meydana geldiği tarihi takip eden takvim yılının başından itibaren başlar).
e) (Ek: 16/7/2004-5228/14 md.; Değişik: 1/7/2006-5538/8 md.) Limanlara bağlantı sağlayan demiryolu hatları, limanlar ve hava meydanlarının inşası, yenilenmesi ve genişletilmesi işlerini fiilen kendisi yapan veya yaptıran mükellefler ile genel bütçeli idarelere bu işlere ilişkin olarak yapılan mal teslimleri ve inşaat taahhüt işleri,
f) (Ek: 16/7/2004-5228/14 md.) Milli Savunma Bakanlığı, Adalet Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı, (…)12 Savunma Sanayii Başkanlığı, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanlığı (…)12 ve Gümrük Muhafaza Genel Müdürlüğüne milli savunma ve iç güvenlik ihtiyaçları için uçak, helikopter, gemi, denizaltı, tank, panzer, zırhlı personel taşıyıcı, roket, füze ve benzeri araçlar, silah, mühimmat, silah malzeme, teçhizat ve sistemleri ile bunların araştırma-geliştirme, yazılım, üretim, montaj, yedek parça, bakım-onarım ve modernizasyonuna ilişkin olarak yapılan teslim ve hizmetler, Milli Savunma Bakanlığı veya Savunma Sanayii Başkanlığınca yürütülen savunma sanayii projelerine ilişkin olarak bu kurumlara ilgili projeler kapsamında yapılan teslim ve hizmetler ve bu teslim ve hizmetleri gerçekleştirenlere bu kapsamda yapılacak olan, miktarı ve nitelikleri yukarıda sayılan kuruluşlarca onaylanan teslim ve hizmetler.
g) (Ek: 16/6/2009-5904/12 md.) 6/6/2002 tarihli ve 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununa ekli (II) sayılı listede yer alan malların, Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatına teslimi,
ğ) (Ek: 16/6/2009-5904/12 md.) 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanununa göre düzenlenen ürün senetlerinin, ürün ihtisas borsaları ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığından ürün senedi alım-satımı konusunda izin alan ticaret borsaları aracılığıyla ilk teslimi.
h) (Ek: 27/3/2015-6639/13 md.) Türkiye Kızılay Derneğine tüzüğünde belirtilen amaçlarına uygun olarak afet yönetimi ve yardımları, barınma, beslenme, sosyal yardımlar, toplumu bilinçlendirme, ulusal ve uluslararası insancıl hukuk ve uluslararası Kızılay-Kızılhaç Hareketi faaliyetleri, savaş veya olağanüstü hâllerdeki görevleri ile kan, sağlık, göç ve mülteci hizmetlerini (sığınmacı hizmetleri dâhil) yerine getirmesine yönelik görevler kapsamında yapılan teslim ve hizmetler; Türkiye Kızılay Derneğinin ulusal ve uluslararası işbirlikleri, uluslararası mensubiyet ve üyelikleri, Birleşmiş Milletlere bağlı kurum ve kuruluşlar ile uluslararası akreditasyonu olan yardım kuruluşlarıyla yürüttüğü insani yardım faaliyetleri kapsamındaki teslim ve hizmetleri,
ı) (Ek: 29/1/2016-6663/13 md.) Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından tescil edilen gübreler ve gübre üreticilerine bu ürünlerin içeriğinde bulunan hammaddelerin teslimi ile küspe (Türk Gümrük Tarife Cetvelinin 2303.10 tarife pozisyon numarasında sınıflandırılan nişastacılık artıkları ve benzeri artıklar ile 2303.30.00.00.00 gümrük tarife istatistik pozisyon numarasında sınıflandırılan biracılık ve damıtık içki sanayinin posa ve artıkları hariç), tam yağlı soya (fullfat), kepek, razmol, balık unu, et unu, kemik unu, kan unu, tapyoka (manyok), sorgum ve her türlü fenni karma yemler (kedi-köpek mamaları hariç), saman, yem şalgamı, hayvan pancarı, kök yemler, kuru ot, yonca, fiğ, korunga, hasıl ve slajlık mısır, üçgül, yemlik lahana, yem bezelyesi ve benzeri hayvan yemleri (yeşil ve kuru kaba yemler ve bunların pellet şeklinde veya mevsimsel ihtiyaçlara göre bir bağlayıcı kullanılarak veya kullanılmadan işlem görmüş olanları dâhil) teslimi,
i) (Ek: 23/2/2017-6824/7 md.) Konut veya iş yeri olarak inşa edilen binaların ilk tesliminde uygulanmak ve bedeli döviz olarak Türkiye’ye getirilmek kaydıyla, Gelir Vergisi Kanununun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının 2 numaralı bendinde belirtilenler hariç olmak üzere çalışma veya oturma izni alarak altı aydan daha fazla yurt dışında yaşayan Türk vatandaşları, Türkiye’de yerleşmiş olmayan yabancı uyruklu gerçek kişiler ile kanuni ve iş merkezi Türkiye’de olmayan ve bir iş yeri ya da daimi temsilci vasıtasıyla Türkiye’de kazanç elde etmeyen kurumlara yapılan konut veya iş yeri teslimleri (Şu kadar ki bentte öngörülen şartları taşımadığı hâlde istisnanın uygulandığının tespit edilmesi hâlinde zamanında tahsil edilmeyen vergi, vergi ziyaı cezası ve gecikme faizinden mükellef ile birlikte alıcı müteselsilen sorumludur. İstisna kapsamında teslim alınan konut veya iş yerinin üç yıl içerisinde elden çıkarılması hâlinde zamanında tahsil edilmeyen verginin, 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesine göre hesaplanan tecil faiziyle birlikte tapu işleminden önce elden çıkaran tarafından ödenmesi şarttır.),
j) (Ek: 21/3/2018-7103/29 md.) Organize sanayi bölgeleri ile küçük sanayi sitelerinin su, kanalizasyon, arıtma, doğalgaz, elektrik, haberleşme, yenilenebilir ve diğer enerji tesisleri ile yol yapımına ve küçük sanayi sitelerindeki işyerlerinin inşasına ilişkin, bunlara veya bunlar tarafından oluşturulan iktisadi işletmelere yapılan mal teslimleri ile hizmet ifaları,
k) (Ek: 29/3/2018-7104/4 md.) Genel ve özel bütçeli kamu idarelerine, il özel idarelerine, belediyelere ve köylere bağışlanmak üzere yapılan okul, sağlık tesisi ve yüz yatak (kalkınmada öncelikli yörelerde elli yatak) kapasitesinden az olmamak üzere öğrenci yurdu ile çocuk yuvası, yetiştirme yurdu, huzurevi, bakım ve rehabilitasyon merkezi, mülki idare amirlerinin izni ve denetimine tabi ibadethaneler, Diyanet İşleri Başkanlığı denetimine tabi yaygın din eğitimi verilen tesisler, Gençlik ve Spor Bakanlığına ait gençlik merkezleri ile gençlik ve izcilik kamplarının inşası dolayısıyla bağışta bulunacaklara yapılan teslim ve hizmetler,
l) (Ek: 29/3/2018-7104/4 md.) Sağlık Bakanlığınca izin verilen gerçek veya tüzel kişiler tarafından, Türkiye’de yerleşmiş olmayan yabancı uyruklu gerçek kişilere, münhasıran sağlık kurum ve kuruluşlarının bünyesinde verilen koruyucu hekimlik, teşhis, tedavi ve rehabilitasyon hizmetleri (Türkiye’de yerleşmiş olmayan yabancı uyruklu gerçek kişilere söz konusu hizmetlerle birlikte sağlanan diğer teslim ve hizmetler istisnanın kapsamına dahil değildir.),19
m) (Ek: 29/3/2018-7104/4 md.) 26/6/2001 tarihli ve 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu kapsamındaki teknoloji geliştirme bölgesi ile ihtisas teknoloji geliştirme bölgesinde, 28/2/2008 tarihli ve 5746 sayılı Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun kapsamındaki Ar-Ge ve tasarım merkezlerinde, 3/7/2014 tarihli ve 6550 sayılı Araştırma Altyapılarının Desteklenmesine Dair Kanun kapsamındaki araştırma laboratuvarlarında Ar-Ge, yenilik ve tasarım faaliyetlerinde bulunanlara, münhasıran bu faaliyetlerinde kullanılmak üzere yapılan yeni makina ve teçhizat teslimleri (İstisna kapsamında alınan makina ve teçhizatın, teslim tarihini takip eden takvim yılının başından itibaren üç yıl içinde, Ar-Ge, yenilik ve tasarım faaliyetleri dışında kullanılması veya elden çıkarılması hallerinde, zamanında alınmayan vergi alıcıdan, vergi ziyaı cezası uygulanarak gecikme faizi ile birlikte tahsil edilir. Zamanında alınmayan vergiler ile vergi cezalarında zamanaşımı, verginin tarhını veya cezanın kesilmesini gerektiren durumun meydana geldiği tarihi takip eden takvim yılının başından itibaren başlar.),17
n) (Ek:17/1/2019-7161/17 md.) (Değişik:21/2/2019-7166/7 md.) 21/6/1927 tarihli ve 1117 sayılı Küçükleri Muzır Neşriyattan Koruma Kanunu hükümlerine göre poşetlenerek satılanlar hariç olmak üzere basılı kitap ve süreli yayınların teslimi (Bu bent hükmünün uygulanmasında, bu maddenin ikinci fıkrasında belirlenen had uygulanmaz.),
o) (Ek:20/7/2025-7555/6 md.) 4760 sayılı Kanuna ekli (II) sayılı listenin 87.03 G.T.İ.P. numarasında yer alan “- Yük taşımasında kullanılıp azami ağırlığı 3,5 tonu aşmayan ve yolcu taşıma kapasitesi (Yolcu taşıma kapasitesi sürücü dahil toplam yolcu sayısının 70 kilogramla çarpılması suretiyle hesaplanır. Bu hesaplamada koltuk olmasa dahi, koltuk montajı için bulunan sabit tertibatlar da koltuk olarak dikkate alınır) istiap haddinin (bir aracın güvenle taşıyabileceği sürücü ve yolcu dahil toplam yük ağırlığı) %50’sinin altında olan motorlu araçlardan (bütün tekerlekleri motordan güç alan veya alabilenler, binek otomobilleri, steyşın vagonlar, yarış arabaları, arazi taşıtları hariç)” satırındaki motorlu taşıtlar ile 87.04 ve 87.11 G.T.İ.P. numaralarında yer alan taşıtların, münhasıran millî savunma ve iç güvenlik ihtiyaçlarında kullanılmak üzere Millî Savunma Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı, Savunma Sanayii Başkanlığı ve Millî İstihbarat Teşkilatı Başkanlığına teslimi,
(Ek fıkra: 16/7/2004-5228/14 md.) Cumhurbaşkanı, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 232 nci maddesinde yer alan ve ilgili yılda uygulanmakta olan haddi, istisna uygulamasında asgari tutar olarak belirlemeye ve belirlenen bu tutarı iki katına kadar artırmaya, sıfıra kadar indirmeye yetkilidir. Maliye Bakanlığı, istisna kapsamına girecek teslim ve hizmetleri tanımlamaya, istisnaya ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkilidir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Taşımacılık İstisnası
Transit taşımacılık: