1. 具有文化和教育目的的免税：
一般预算和附加预算机关、省特别行政机构、市政当局、村庄、由其组成的联合会、大学、周转资金机构、依法律和总统令设立的公共机构和组织、具有公共机构性质的职业组织、政党和工会、依法律设立或具有法人资格的养老和互助基金、公益性协会、农业合作社以及经总统给予免税待遇的基金会的下列交付和服务；
a) 为传播、改良和促进科学、技术、美术和农业而进行的交付和服务，
b) 通过经营或管理剧院、音乐厅、图书馆、展览、阅览室和会议厅以及体育设施而开展的与文化和教育活动有关的交付和服务，
2. 具有社会目的的免税：
a) 上述机构和组织通过经营或管理医院、疗养院、诊所、门诊部、预防院、结核病疗养院、血库和器官移植专用库、纪念碑、植物园和动物园、公园以及兽医、细菌学、血清学和distofajin实验室等机构，学生宿舍或抚育院，老年人和残疾人护理院及养老院，免费贫民食堂、济贫院和孤儿院，而进行的符合其设立宗旨的交付和服务，以及其中提供医疗服务者相互之间为诊断和治疗而进行的交付和服务，
b) 修订：2004年7月16日，第5228号法律第15条受2007年2月8日第5580号法律规定约束的私立学校无偿提供的教育和教学服务中不超过其相关期间容量10%的部分，依照1950年3月24日第5661号《高等教育学生宿舍和食堂法补充法》及1992年4月30日第3797号《国民教育部组织和职责法》规定设立的学生宿舍无偿提供的住宿服务中不超过其相关期间容量10%的部分，以及在大学和高等专科学校中不超过50%的部分，所提供的无偿教育和教学服务；根据法律要求无偿进行的货物交付和服务提供；向第一款所列机构和组织无偿进行的各类货物交付和服务提供；以及在财政部确定的程序和原则框架内，向公立济贫院（Darülaceze）以及为救助贫困者而从事食物银行活动的协会和基金会捐赠的食品、清洁用品、衣物和燃料的交付，
c) 增加：2000年11月23日，第4605号法律第6条就外国驻土耳其外交代表机构和领事馆以及外国慈善和救助机构将向本条第1款所列机构和组织无偿进行的交付和服务，而向其进行的交付和服务。
财政部有权确定属于免税范围的货物和服务及其最低金额，以及本项适用的程序和原则。
d) 增加：2004年7月14日，第5226号法律第19条仅限于第2863号《文化和自然遗产保护法》范围内已登记不动产文化遗产的测绘（rölöve）、修复和复原项目，向受益于该等项目设计者提供的建筑设计服务，以及在项目实施范围内进行的交付。
属于免税范围的货物和服务及其最低标准，以及本项适用的程序和原则，由财政部确定。
e) 增加：2004年7月16日，第5228号法律第15条具有公共机构性质的职业组织根据法律赋予其的职责并符合其设立宗旨提供的执照、许可、批准及类似服务，以及该等组织对与这些服务有关使用的印刷文书的交付（机动车登记号牌的交付除外），
3. 具有军事目的的免税：
a) 修订：2014年2月11日，第6519号法律第45条军工厂、造船厂和车间，军官俱乐部及其附属分支机构，军人俱乐部，营房俱乐部，值班宿舍及其附属设施，专门、地方和冬季训练中心，军人小卖部和军事博物馆符合其设立宗旨进行的交付和服务，以及该等机构和组织进行的《所得税法》第70条规定的财产和权利的租赁交易，
b) 废止：1986年6月3日，第3297号法律第18条
c) 废止：1984年12月6日，第3099号法律临时条款
4. 其他免税：
a) 修订：2003年4月9日，第4842号法律第23条根据《所得税法》免税的小商户以及其收益按简易方法确定的纳税人进行的交付和服务，以及作为该法第20/B条之二和临时第94条范围内征税收益之标的的交付和服务，
b) 修订：1986年6月3日，第3297号法律第6条根据《所得税法》不按实际方法纳税的农民以及根据该法第66条免税的自由职业者进行的交付和服务，
c) 修订：2001年6月20日，第4684号法律第19条《所得税法》第81条规定的交易、在该条第一款第(2)项规定条件下普通合伙转为资合公司的交易，以及根据《公司税法》进行的转让和分立交易（就此范围内免税的交易而言，不适用《增值税法》第30条(a)项的规定。在交易结束时停止经营、分立或解散的纳税人所负担且未能抵扣的税款，由开始经营的纳税人或在转让和分立后承接被转让或被分立机构资产的纳税人，根据不受《税收程序法》规定的时效期间限制而进行的税务稽查结果，以不导致重复抵扣的方式予以抵扣。），
ç) 增加：2017年11月28日，第7061号法律第42条在国际漫游协议框架内从国外取得的漫游服务以及将该等服务转向土耳其境内客户收费，
d) 不属于经济企业的不动产的租赁交易，家长学校联合会将国民教育部所属学校中被指定为小卖部的场地出租的交易，以及卫生部所属医院、诊所、门诊部、疗养院等机构和组织进行的《所得税法》第70条规定的财产和权利的租赁交易，
e) 修订：2003年4月9日，第4842号法律第23条属于银行和保险交易税范围的交易，保险中介向保险公司进行的与保险业务有关的交易，以及第5520号法律第4条第一款(1)项和(p)项规定的机构提供信贷担保的交易，
f) 修订：2007年3月14日，第5602号法律第10条造币厂和印花印刷厂进行的交付和服务，
g) 修订：2004年7月16日，第5228号法律第15条金锭和银锭的交付，为在根据2012年12月6日第6362号《资本市场法》在土耳其设立的交易所交易而进口宝石（钻石、明亮式切割钻石、红宝石、祖母绿、托帕石、蓝宝石、橄榄石、珍珠），其向交易所的交付及在交易所会员之间的易手，以及外汇、货币、印花税票、有价证券、股票、债券、（包括以购买债券方式提供的融资服务，以所取得的利息收入为限）资产租赁公司发行的租赁凭证、在土耳其设立的交易所交易的资本市场工具，以及金属、塑料、橡胶、生橡胶、纸张、玻璃的废料和废弃物以及成衣边角料的交付，
ğ) 增加：2026年4月2日，第7577号法律第3条在1983年11月4日第2942号《征收法》范围内，向实施征收的国家和公法人转让不动产，
h) 农业用途的供水，村法人向居住在村内者进行的非商业性零售饮用水供应，以及公共机构、农业合作社和农民联合会提供的土地改良服务，
ı) 增加：1984年12月6日，第3099号法律第1条；修订：2004年7月16日，第5228号法律第15条在自由区内提供的服务，以及运往自由区或从自由区运出的以出口为目的的货物运输业务，
i) 增加：2016年8月19日，第6741号法律第9条向土耳其主权财富基金及其子基金转让资产和权利，以及通过土耳其主权财富基金管理股份公司管理该等资产和权利而进行的交付和服务，
就本项范围内免税的交易而言，不适用第30条第一款(a)项的规定。
j) 增加：1986年6月3日，第3297号法律第6条通过管道运输外国原油、天然气及其产品的服务。
k) 增加：1998年7月22日，第4369号法律第60条为设立有组织工业区和小型工业园区而组建的经济企业的地块和工作场所交付（…）。
l) 增加：2003年4月9日，第4842号法律第23条根据2002年1月30日第4743号法律规定设立的资产管理公司，为收回其从银行、特别金融机构和其他金融机构受让的债权，而交付构成该等债权担保的财产和权利（包括在拍卖场所出售），以及根据该法，因在金融重组框架协议规定范围内重组的债务未获清偿，而交付构成该等债务担保的财产和权利（包括在拍卖场所出售），
m) 增加：2003年4月9日，第4842号法律第23条；修订：2004年7月16日，第5228号法律第15条根据《银行法》：向储蓄存款保险基金交付财产和权利以及储蓄存款保险基金对其进行的交付（包括在拍卖场所出售），为收回该基金受让的债权而交付构成该等债权担保的财产和权利（包括在拍卖场所出售），以及为收回基金债权而交付除股息以外的股东权利及管理和监督权已被接管的公司的资产（包括在拍卖场所进行的出售），
本免税按交易价款中转归基金的金额比例适用。
n) 增加：2003年12月25日，第5035号法律第8条向新闻、出版和信息总局提供的新闻服务。
o) 增加：2004年7月16日，第5228号法律第15条在海关保税仓库、临时存放场所以及提供海关服务的海关监管区域内（…）进行免税销售的工作场所，以及属于该等工作场所的仓库和堆栈等独立单元的租赁，
ö) 增加：2018年3月29日，第7104号法律第5条在海关保税仓库、临时存放场所以及提供海关服务的海关监管区域内，为进出口交易标的货物以及在过境制度下处理的货物提供的堆存、仓储和码头服务，
p) 增加：2004年7月16日，第5228号法律第15条；修订：2008年7月24日，第5793号法律第13条国库进行的不动产交付和租赁、地役权设立、使用许可和预先许可授予交易，城市改造局和集体住房管理局进行的地块和土地交付，以及通过出售市政当局、省特别行政机构和投资监测与协调局所有的不动产以及由基金会总局管理和代表的受托管基金会（mazbut vakıflar）所有的不动产而实现的转让和交付，
r) 增加：2004年12月30日，第5281号法律第33条；修订：2007年3月28日，第5615号法律第13条通过出售在机构资产中（…）持有至少满两年的参股股份而实现的转让和交付，对银行、融资租赁公司和融资公司负有债务的人及其保证人为抵偿其债务而向银行、融资租赁公司和融资公司转让和交付不动产和参股股份（包括在拍卖场所进行的出售），以及融资租赁公司和融资公司对该等不动产和参股股份的转让和交付。
从事免税范围内资产交易的机构为此目的在其资产中持有的（…）参股股份的交付，不属于免税范围。
在取得免税范围内交付的资产时负担且至交付发生期间仍未能通过抵扣消除的增值税，在确定交付发生的会计期间的所得税或公司税税基时作为费用予以考虑。
增加款：2016年7月15日，第6728号法律第43条在计算原始权益人和承租人向第三人出售根据本款(u)项转让给资产租赁公司以及根据(y)项转让给融资租赁公司、参与银行以及开发和投资银行的（…）参股股份时所要求的至少满两年资产持有期间时，该等（…）参股股份在资产租赁公司、融资租赁公司、参与银行以及开发和投资银行资产中的持有期间亦予以计入。
s) 增加：2005年7月1日，第5378号法律第32条专为残疾人的教育、职业和日常生活而生产的各类器具设备和专用计算机软件。
ş) 增加：2007年2月21日，第5582号法律第35条为第2499号《资本市场法》第38/A条所界定的住房融资目的而提供担保或设定抵押的住房，向住房融资机构、集体住房管理局、抵押融资机构或第三人的交付（包括在拍卖场所进行的出售），以及以此方式取得的住房由住房融资机构、集体住房管理局或抵押融资机构进行的交付（包括在拍卖场所进行的出售）。
t) 增加：2009年6月16日，第5904号法律第14条除第1条第一款第(3)项(d)目以及第13条第一款(ğ)项规定的交易外，根据第5300号《农产品持牌仓储法》签发的产品凭证，通过产品专业交易所以及经工业和贸易部许可从事产品凭证买卖的商品交易所进行的交付（就此范围内免税的交易而言，不适用第30条第一款(a)项的规定。）。
u) 增加：2011年2月13日，第6111号法律第85条；修订：2016年7月15日，第6728号法律第43条原始权益人为发行租赁凭证并以合同期满时收回为条件，将各类资产和权利转让给资产租赁公司，以及资产租赁公司对该等资产和权利的出租及将其转让给原转让机构。
在取得免税范围内转让给资产租赁公司的资产和权利时负担且至转让发生期间仍未能通过抵扣消除的增值税，在确定转让发生的会计期间的所得税或公司税税基时作为费用予以考虑。
v) 增加：2012年6月13日，第6327号法律第12条根据2007年6月3日第5684号《保险法》设立的保险仲裁委员会专门就解决争议提供的服务。
y) 增加：2013年7月12日，第6495号法律第29条；修订：2016年7月15日，第6728号法律第43条在2012年11月21日第6361号《融资租赁、保理和融资公司法》范围内，适用于融资租赁公司、参与银行以及开发和投资银行直接从承租人处购买并回租的各类动产和不动产，并以租赁标的资产的所有权在合同期满时转移给承租人为条件，将租赁标的动产和不动产出售给出租人、出租给出售人及转让。
在取得免税范围内转让给融资租赁公司、参与银行以及开发和投资银行的各类动产和不动产时负担且至转让发生期间仍未能通过抵扣消除的增值税，在确定转让发生的会计期间的所得税或公司税税基时作为费用予以考虑。
z) 增加：2014年2月6日，第6518号法律第32条2006年6月13日第5520号《公司税法》第5/B条范围内的研究开发、创新和软件活动所产生的取得专利或实用新型证书的发明相关无形权利的租赁、转让或出售（就此范围内免税的交易而言，不适用本法第30条第一款(a)项的规定。）。
第七章
放弃免税及免税的限制
放弃免税：
土耳其语原文
MADDE 17
1. Kültür ve Eğitim Amacı Taşıyan İstisnalar:
Genel ve katma bütçeli daireler, il özel idareleri, belediyeler, köyler, bunların teşkil ettikleri birlikler, üniversiteler, döner sermayeli kuruluşlar, kanunla ve Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurulan kamu kurum ve kuruluşları, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, siyasi partiler ve sendikalar, kanunla kurulan veya tüzelkişiliği haiz emekli ve yardım sandıkları, kamu menfaatine yararlı dernekler, tarımsal amaçlı kooperatifler ve Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınan vakıfların;
a) İlim, fen ve güzel sanatları, tarımı yaymak, islah ve teşvik etmek amacıyla yaptıkları teslim ve hizmetleri,
b) Tiyatro, konser salonu, kütüphane, sergi, okuma ve konferans salonları ile spor tesisleri işletmek veya yönetmek suretiyle ifa ettikleri kültür ve eğitim faaliyetlerine ilişkin teslim ve hizmetleri,
2. Sosyal Amaç Taşıyan İstisnalar:
a) Yukarıda sayılan kurum ve kuruluşların hastane, nekahathane, klinik, dispanser, prevantoryum, sanatoryum, kan bankası ve organ nakline mahsus bankalar, anıtlar, botanik ve zooloji bahçeleri, parklar ile veteriner, bakteriyoloji, seroloji ve distofajin laboratuvarları gibi kuruluşlar, öğrenci veya yetiştirme yurtları, yaşlı ve engelli bakım ve huzurevleri, parasız fukara aşevleri, düşkünevleri ve yetimhaneleri işletmek veya yönetmek suretiyle ifa ettikleri kuruluş amaçlarına uygun teslim ve hizmetleri ile bunlardan sağlık hizmeti sunanların teşhis ve tedaviye yönelik olarak birbirlerine yapacakları teslim ve hizmetler,
b) (Değişik: 16/7/2004-5228/15 md.) 8/2/2007 tarihli ve 5580 sayılı Kanun hükümlerine tâbi özel okullarca bedelsiz verilen eğitim, öğretim hizmetlerinde ilgili dönemdeki kapasitelerinin % 10’unu, 24/3/1950 tarihli ve 5661 sayılı Yüksek Öğrenim Öğrenci Yurtları ve Aşevleri Hakkındaki Kanuna Ek Kanun ile 30/4/1992 tarihli ve 3797 sayılı Milli Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun hükümlerine göre kurulan öğrenci yurtları tarafından bedelsiz verilen yurt hizmetlerinde ilgili dönemdeki kapasitelerinin % 10’unu, üniversite ve yüksekokullarda ise % 50’sini geçmemek üzere verilen bedelsiz eğitim ve öğretim hizmetleri, kanunların gösterdiği gerek üzerine bedelsiz olarak yapılan mal teslimi ve hizmet ifaları, birinci fıkrada sayılan kurum ve kuruluşlara bedelsiz olarak yapılan her türlü mal teslimi ve hizmet ifaları ile fakirlere yardım amacıyla gıda bankacılığı faaliyetinde bulunan Darülacezeye, dernek ve vakıflara Maliye Bakanlığınca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde bağışlanan gıda, temizlik, giyecek ve yakacak maddelerinin teslimi,
c) (Ek: 23/11/2000-4605/6 md.) Yabancı devletlerin Türkiye’deki diplomatik temsilcilik ve konsoloslukları ile yabancı hayır ve yardım kurumlarına, bu maddenin 1 numaralı fıkrasında sayılan kurum ve kuruluşlara bedelsiz olarak yapacakları teslim ve hizmetlere ilişkin olarak yapılan teslim ve hizmetler.
Maliye Bakanlığı, istisna kapsamına girecek mal ve hizmetler ile bunların asgari tutarlarını ve bu bendin uygulamasına ilişkin usul ve esasları tespit etmeye yetkilidir.
d) (Ek: 14/7/2004-5226/19md.) 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamındaki tescilli taşınmaz kültür varlıklarının rölöve, restorasyon ve restitüsyon projelerine münhasır olmak üzere, bu projelendirmelerden yararlananlara verilen mimarlık hizmetleri ile projelerin uygulanması kapsamında yapılacak teslimler.
İstisna kapsamına girecek mal ve hizmetler ile bunların asgarî standartları ve bu bendin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığınca belirlenir.28
e) (Ek: 16/7/2004-5228/15 md.) Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının, kanunlarla kendilerine verilen görev gereği ve kuruluş amaçlarına uygun ruhsat, izin, onay ve benzeri hizmetleri ile bu hizmetlerle ilgili olarak kullanılacak basılı kâğıtların bu kuruluşlar tarafından teslimi (motorlu taşıtlar tescil plaka teslimleri hariç),
3. Askeri Amaç Taşıyan İstisnalar:
a) (Değişik: 11/2/2014-6519/45 md.) Askerî fabrika, tersane ve atölyeler, orduevi ve bağlı şubeleri, askerî gazinolar, kışla gazinoları, vardiya yatakhaneleri ve bunların müştemilatı, özel, yerel ve kış eğitim merkezleri, askerî kantinler ve askerî müzelerin kuruluş amaçlarına uygun olarak yaptıkları teslim ve hizmetler ile bu kurum ve kuruluşların yapacağı Gelir Vergisi Kanununun 70 inci maddesinde belirtilen mal ve hakların kiralanması işlemleri,
b) (Mülga: 3/6/1986-3297/18 md.)
c) (Mülga: 6/12/1984-3099/geçici md.)
4. Diğer İstisnalar:
a) (Değişik: 9/4/2003-4842/23 md.) Gelir Vergisi Kanununa göre vergiden muaf esnaf ile kazançları basit usulde tespit edilen mükellefler tarafından yapılan teslim ve hizmetler, aynı Kanunun mükerrer 20/B ve geçici 94 üncü maddeleri kapsamında vergilendirilen kazançlara konu teslim ve hizmetler,
b) (Değişik: 3/6/1986-3297/6 md.) Gelir Vergisi Kanununa göre gerçek usulde vergiye tabi olmayan çiftçiler ile aynı Kanunun 66 ncı maddesine göre vergiden muaf olan serbest meslek erbabı, tarafından yapılan teslim ve hizmetler,
c) (Değişik: 20/6/2001-4684/19 md.) Gelir Vergisi Kanununun 81 inci maddesinde belirtilen işlemler ile aynı maddenin birinci fıkrasının (2) numaralı bendinde yazılı şartlar dahilinde adi ortaklıkların sermaye şirketine dönüşmesi işlemleri ve Kurumlar Vergisi Kanununa göre yapılan devir ve bölünme işlemleri (Bu kapsamda vergiden istisna edilen işlemler bakımından Katma Değer Vergisi Kanununun 30 uncu maddesinin (a) bendi hükmü uygulanmaz. İşlem sonunda faaliyetini bırakan, bölünen veya infisah eden mükelleflerce yüklenilen ve indirilemeyen vergiler, faaliyete başlayan veya devir ve bölünme sonrasında devredilen veya bölünen kurumların varlıklarını devralan mükellefeler tarafından mükerrer indirime yol açmayacak şekilde, Vergi Usul Kanununda düzenlenen zamanaşımı süreleri ile bağlı olmaksızın yapılacak vergi incelemesi sonucuna göre indirim konusu yapılır.),
ç) (Ek: 28/11/2017-7061/42 md.) Uluslararası roaming anlaşmaları çerçevesinde yurt dışından alınan roaming hizmetleri ile bu hizmetlerin Türkiye’deki müşterilere yansıtılması,
d) İktisadi işletmelere dahil olmayan gayrimenkullerin kiralanması işlemleri, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda kantin olarak belirlenen alanların okul aile birlikleri tarafından kiraya verilmesi işlemleri ile Sağlık Bakanlığına bağlı hastane, klinik, dispanser, sanatoryum gibi kurum ve kuruluşların yapacağı Gelir Vergisi Kanununun 70 inci maddesinde belirtilen mal ve hakların kiralanması işlemleri,
e) (Değişik: 9/4/2003-4842/23 md.) Banka ve sigorta muameleleri vergisi kapsamına giren işlemler ve sigorta aracılarının sigorta şirketlerine yaptığı sigorta muamelelerine ilişkin işlemleri ile 5520 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (1) ve (p) bentlerinde belirtilen kurumların kredi teminatı sağlama işlemleri,
f) (Değişik: 14/3/2007-5602/10 md.) Darphane ve Damga Matbaası tarafından yapılan teslim ve hizmetler,
g) (Değişik: 16/7/2004-5228/15 md.) Külçe altın ve külçe gümüş teslimleri ile kıymetli taşların (elmas, pırlanta, yakut, zümrüt, topaz, safir, zebercet, inci) 6/12/2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununa göre Türkiye’de kurulu borsalarda işlem görmek üzere ithali, borsaya teslimi ve borsa üyeleri arasında el değiştirmesi, döviz, para, damga pulu, değerli kâğıtlar, hisse senedi, tahvil, (elde edilen faiz gelirleri ile sınırlı olmak üzere tahvil satın almak suretiyle verilen finansman hizmetleri dâhil) varlık kiralama şirketleri tarafından ihraç edilen kira sertifikaları, Türkiye’de kurulu borsalarda işlem gören sermaye piyasası araçları ile metal, plastik, lastik, kauçuk, kâğıt, cam hurda ve atıkları ile konfeksiyon kırpıntılarının teslimi,
ğ) (Ek:2/4/2026-7577/3 md.) 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu kapsamında taşınmazların kamulaştırmayı yapan Devlet ve kamu tüzel kişilerine devri,
h) Zirai amaçlı su teslimleri ile köy tüzel kişiliklerince köyde ikamet edenlere yapılan ticari amaçlı olmayan perakende içme suyu teslimleri, kamu kuruluşları, tarımsal kooperatifler ve çiftçi birliklerince yapılan arazi ıslahına ait hizmetler,
ı) (Ek:6/12/1984-3099/1 md.;Değişik: 16/7/2004-5228/15 md.) Serbest bölgelerde verilen hizmetler ile serbest bölgelere veya bu bölgelerden yapılan ihraç amaçlı yük taşıma işleri,
i) (Ek: 19/8/2016-6741/9 md.) Varlık ve hakların, Türkiye Varlık Fonu ve alt fonlara devri ile bu varlık ve hakların Türkiye Varlık Fonu Yönetimi Anonim Şirketi tarafından yönetilmesi suretiyle yapılan teslim ve hizmetler,
Bu bent kapsamında istisna edilen işlemler bakımından, 30 uncu maddenin birinci fıkrasının (a) bendi hükmü uygulanmaz.
j) (Ek : 3/6/1986 - 3297/6 md.) Boru hattı ile yapılan yabancı ham petrol, gaz ve bunların ürünlerinin taşınması hizmetleri.
k) (Ek : 22/7/1998 - 4369/60 md.) Organize sanayi bölgeleri ile küçük sanayi sitelerinin kurulması amacıyla oluşturulan iktisadi işletmelerin arsa ve işyeri teslimleri(…).
l) (Ek: 9/4/2003-4842/23 md.) 30.1.2002 tarihli ve 4743 sayılı Kanun hükümlerine göre kurulan varlık yönetim şirketlerinin bankalar, özel finans kurumları ve diğer mali kurumlardan devraldığı alacakların tahsili amacıyla bu alacakların teminatını oluşturan mal ve hakların (müzayede mahallinde satışı dahil) teslimi ile aynı Kanuna göre finansal yeniden yapılandırma çerçeve anlaşmaları hükümleri kapsamında yeniden yapılandırılan borçların ödenmemesi nedeniyle bu borçların teminatını oluşturan mal ve hakların (müzayede mahallinde satışı dahil) teslimi,
m) (Ek: 9/4/2003-4842/23 md.; Değişik: 16/7/2004-5228/15 md.) Bankalar Kanunu uyarınca; mal ve hakların Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna teslimi ile bunların Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu tarafından (müzayede mahallinde satışı dahil) teslimi, bu Fonun devraldığı alacakların tahsili amacıyla, bunların teminatını oluşturan mal ve hakların (müzayede mahallinde satışı dahil) teslimi ve temettü hariç ortaklık haklarıyla yönetim ve denetimleri devralınan şirketlerin aktiflerinin Fon alacaklarının tahsili amacıyla (müzayede mahallerinde yapılan satışlar dahil) teslimi,
Bu istisna işlem bedelinden Fona intikal eden tutarla orantılı uygulanır.
n) (Ek:25/12/2003-5035/8 md.) Basın, Yayın ve Enformasyon Genel Müdürlüğüne verilen haber hizmetleri.
o) (Ek: 16/7/2004-5228/15 md.) Gümrük antrepoları ve geçici depolama yerleri ile gümrük hizmetlerinin verildiği gümrüklü sahalarda (…)54 vergisiz satış yapılan işyerlerinin ve bu işyerlerine ait depo ve ardiye gibi bağımsız birimlerin kiralanması,
ö) (Ek: 29/3/2018-7104/5 md.) Gümrük antrepoları ve geçici depolama yerleri ile gümrük hizmetlerinin verildiği gümrüklü sahalarda, ithalat ve ihracat işlemlerine konu mallar ile transit rejim kapsamında işlem gören mallar için verilen ardiye, depolama ve terminal hizmetleri,
p) (Ek: 16/7/2004-5228/15 md.; Değişik: 24/7/2008-5793/13 md.) Hazinece yapılan taşınmaz teslimi ve kiralamaları, irtifak hakkı tesisi, kullanma izni ve ön izin verilmesi işlemleri ile Kentsel Dönüşüm Başkanlığı ve Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca yapılan arsa ve arazi teslimleri, belediyeler, il özel idareleri ve yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıklarının mülkiyetindeki taşınmazların ve Vakıflar Genel Müdürlüğünün yönettiği ve temsil ettiği mazbut vakıfların mülkiyetinde bulunan taşınmazların satışı suretiyle gerçekleşen devir ve teslimler,
r) (Ek: 30/12/2004-5281/33 md.; Değişik: 28/3/2007-5615/13 md.) Kurumların aktifinde (…) en az iki tam yıl süreyle bulunan iştirak hisselerinin satışı suretiyle gerçekleşen devir ve teslimler ile bankalara, finansal kiralama ve finansman şirketlerine borçlu olanların ve kefillerinin borçlarına karşılık taşınmaz ve iştirak hisselerinin (müzayede mahallerinde yapılan satışlar dahil) bankalara, finansal kiralama ve finansman şirketlerine devir ve teslimleri ile bu taşınmaz ve iştirak hisselerinin finansal kiralama ve finansman şirketlerince devir ve teslimi.
İstisna kapsamındaki kıymetlerin ticaretini yapan kurumların, bu amaçla aktiflerinde bulundurdukları (…)62 iştirak hisselerinin teslimleri istisna kapsamı dışındadır.
İstisna kapsamında teslim edilen kıymetlerin iktisabında yüklenilen ve teslimin yapıldığı döneme kadar indirim yoluyla giderilemeyen katma değer vergisi, teslimin yapıldığı hesap dönemine ilişkin gelir veya kurumlar vergisi matrahının tespitinde gider olarak dikkate alınır.
(Ek paragraf: 15/7/2016-6728/43 md.) Bu fıkranın (u) bendi kapsamında varlık kiralama şirketlerine ve (y) bendi kapsamında finansal kiralama şirketleri, katılım bankaları ile kalkınma ve yatırım bankalarına devredilen (…)62 iştirak hisselerinin, kaynak kuruluş ve kiracı tarafından üçüncü kişilere satışına ilişkin en az iki tam yıl aktifte bulundurma süresinin hesabında, bu (…)62 iştirak hisselerinin varlık kiralama şirketleri, finansal kiralama şirketleri, katılım bankaları ile kalkınma ve yatırım bankalarının aktifinde bulunduğu süreler de dikkate alınır.
s) (Ek: 1/7/2005-5378/32 md.) Engellilerin eğitimleri, meslekleri, günlük yaşamları için özel olarak üretilmiş her türlü araç-gereç ve özel bilgisayar programları.
ş) (Ek: 21/2/2007-5582/35 md.) 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun 38/A maddesinde tanımlanan konut finansmanı amacıyla teminat gösterilen veya ipotek konulan konutun, konut finansman kuruluşları, Toplu Konut İdaresi Başkanlığı, ipotek finansmanı kuruluşları ya da üçüncü kişilere teslimi (müzayede mahallinde yapılan satışlar dahil) ile bu şekilde alınan konutun, konut finansman kuruluşları, Toplu Konut İdaresi Başkanlığı veya ipotek finansmanı kuruluşları tarafından teslimi (müzayede mahallinde yapılan satışı dahil).
t) (Ek: 16/6/2009-5904/14 md.) 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu kapsamında düzenlenen ürün senetlerinin, 1 inci maddenin birinci fıkrasının (3) numaralı bendinin (d) alt bendi ile 13 üncü maddenin birinci fıkrasının (ğ) bendinde belirtilen işlemler hariç olmak üzere, ürün ihtisas borsaları ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığından ürün senedi alım-satımı konusunda izin alan ticaret borsaları aracılığıyla teslimleri (Bu kapsamda vergiden istisna edilen işlemler bakımından 30 uncu maddenin birinci fıkrasının (a) bendi hükmü uygulanmaz.).
u) (Ek: 13/2/2011-6111/85 md.; Değişik: 15/7/2016-6728/43 md.) Her türlü varlık ve hakkın, kaynak kuruluşlarca, kira sertifikası ihracı amacıyla ve sözleşme süresi sonunda geri alınması şartıyla varlık kiralama şirketlerine devri ile bu varlık ve hakların varlık kiralama şirketlerince kiralanması ve devralınan kuruma devri.
İstisna kapsamında, varlık kiralama şirketlerine devredilen varlık ve hakların iktisabında yüklenilen ve devrin yapıldığı döneme kadar indirim yoluyla giderilemeyen katma değer vergisi, devrin yapıldığı hesap dönemine ilişkin gelir veya kurumlar vergisi matrahının tespitinde gider olarak dikkate alınır.
v) (Ek: 13/6/2012-6327/12 md.) 3/6/2007 tarihli ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu uyarınca oluşturulan Sigorta Tahkim Komisyonu tarafından münhasıran uyuşmazlıkların çözümüne ilişkin olarak verilen hizmetler.
y) (Ek: 12/7/2013-6495/29 md.; Değişik: 15/7/2016-6728/43 md.) 21/11/2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu kapsamında; finansal kiralama şirketleri, katılım bankaları ile kalkınma ve yatırım bankalarınca bizzat kiracıdan satın alınıp geriye kiralanan her türlü taşınır ve taşınmazlara uygulanmak üzere ve kiralamaya konu kıymetin mülkiyetinin sözleşme süresi sonunda kiracıya devredilecek olması koşulu ile kiralamaya konu taşınır ve taşınmazın kiralayana satılması, satan kişilere kiralanması ve devri.
İstisna kapsamında, finansal kiralama şirketleri, katılım bankaları ile kalkınma ve yatırım bankalarına devredilen her türlü taşınır ve taşınmaz malların iktisabında yüklenilen ve devrin yapıldığı döneme kadar indirim yoluyla giderilemeyen katma değer vergisi, devrin yapıldığı hesap dönemine ilişkin gelir veya kurumlar vergisi matrahının tespitinde gider olarak dikkate alınır.
z) (Ek: 6/2/2014-6518/32 md.) 13/6/2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 5/B maddesi kapsamındaki araştırma ve geliştirme, yenilik ile yazılım faaliyetleri neticesinde ortaya çıkan patentli veya faydalı model belgeli buluşa ilişkin gayri maddi hakların kiralanması, devri veya satışı (Bu kapsamda vergiden istisna edilen işlemler bakımından bu Kanunun 30 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi hükmü uygulanmaz.).
YEDİNCİ BÖLÜM
İstisnadan Vazgeçme ve İstisnaların Sınırı
İstisnadan vazgeçme: