(1) Non-contentious jurisdiction is the application of the law by the courts to matters falling within this jurisdiction according to one or more of the following three criteria:
a) Cases in which there is no dispute between the persons concerned.
b) Cases in which the persons concerned have no right that could be asserted.
c) Cases in which the judge acts ex officio.
(2) The following matters shall be deemed non-contentious matters:
a) Non-contentious matters in the law of persons:
1) Declaration of majority (emancipation).
2) Change of first name and surname.
3) Establishment that a person, recorded as deceased in the civil registry on the basis of a presumption of death (by order of the civil administrative chief of the relevant place), is alive.
4) Declaration of absence.
5) Correction of an entry in the personal status register.
b) Non-contentious matters in family law:
1) Granting permission for the marriage of persons who have not yet reached marriageable age.
2) Dissolution of marriage by reason of absence.
3) Objection against the decision of the marriage officer rejecting the application for marriage.
4) Removal by the judge of the waiting period for remarriage.
5) Summoning the deserting spouse to the common residence.
6) Authorising one of the spouses to represent the marital union alone.
7) Requesting the intervention of the judge where the consent of the other spouse cannot be obtained for transactions relating to the family residence.
8) Conversion of the existing matrimonial property regime into separation of property at the request of one of the spouses or of the creditors, and reversion from separation of property to the former regime where the grounds cease to exist.
9) Deciding, in the event of divorce or annulment of the marriage under the regime of shared separation of property, which spouse shall continue to use the family residence and the household goods.
10) Granting the surviving spouse ownership or a usufruct right over the family residence and over the household goods.
11) Granting permission to one of the spouses to disclaim an inheritance under the regime of community of property.
12) Granting permission to the parents to spend part of the child's property on the child's maintenance and education.
13) Removal of custody, transfer of custody from one spouse to the other, and restoration of custody that has been removed.
14) Intervention by the judge in the management of the child's property and transfer of the management of the child's property to a trustee (kayyım).
15) Submission to the judge, by the spouse who retains custody upon termination of the marriage, of an inventory of the child's property.
16) Granting permission for the establishment of a family homestead, notification and announcement of its establishment, granting permission for the deletion of the annotation in the land register in the event of its closure, and granting a temporary exception to the condition that the immovable be used by the owner personally or by the owner's family.
17) Measures to be decided by the family court judge under the Law on the Protection of the Family No. 4320 of 14/1/1998.
18) Taking of protective and supportive measures concerning children by the juvenile judge, upon the request of the child's mother, father, guardian, the person responsible for the child's care and supervision, the Social Services and Child Protection Agency or the public prosecutor, or ex officio.
19) Guardianship matters.
c) Non-contentious matters in the law of succession:
1) Drawing up of an official will by the judge of the peace; safekeeping of a handwritten will by the judge of the peace; deposit of the record of an oral will with the court of peace or the court of first instance.
2) Notifying the executor of the will of his or her duty.
3) Granting permission to the executor of the will to dispose of the assets of the estate.
4) Delivery to the heirs of the absent person of the share of the inheritance falling to the absent person.
5) Taking measures to preserve the assets of the estate and to ensure that they reach the persons entitled.
6) Issuing a certificate of inheritance.
7) Notifying the heirs of the completion of the inventory of the estate, recording and registration of the declaration of disclaimer of inheritance; notifying the heirs ranking after the disclaiming person of the disclaimer of inheritance; extension of the period for disclaimer of inheritance.
8) Drawing up the official inventory of the estate.
9) Decision by the judge of the peace to allocate items having special characteristics to one of the heirs or to sell them.
ç) Non-contentious matters in property law:
1) Making corrections on an immovable that will not create parties or give rise to an infringement of rights.
2) Appointment of a trustee for the creditor in a mortgage on immovable property.
d) Non-contentious matters in the law of obligations:
1) Surrender to the court of the instrument of authority by a representative whose authority has terminated.
2) Granting the debtor a time limit to perform or to provide security.
3) Designating the place of deposit or selling goods that cannot be deposited.
4) Deposit with the court of a debt whose creditor is disputed.
5) Examination of a defective animal by an expert.
6) Determination of a defect in distance sales or granting permission for the sale of defective goods.
7) Appointment by the court, under an employment contract providing for the employee to receive a share of the profits, of a person to examine the employer's accounts.
8) Having an expert determine, under a contract for work, whether the work is defective.
9) Determination of damage to goods sent to a commission agent for sale.
10) Granting permission for the sale by public auction of goods held by a commission agent.
e) Non-contentious matters in commercial law:
1) Issuing a certificate in the event of loss of commercial books.
2) Sale, in accordance with the Code of Obligations, of goods received by an agent on behalf of the principal.
3) Appointment of a liquidator in the liquidation of a general partnership.
4) Appointment of an expert, at the request of a limited partner, to examine the company accounts.
5) Obtaining an expert report and the permission of the court in a joint-stock company for contributions in kind to the capital, for the acquisition of a business for an amount exceeding one tenth of the capital within two years from registration, and for the reduction of capital.
6) Cancellation of negotiable instruments.
7) Determination of damage to and shortage of goods in the carriage of goods; deciding, where the goods cannot be delivered, on their sale in accordance with the provisions of the Code of Obligations; examination of the consigned goods through the court.
8) Appointment of a trustee in a ship mortgage where the owner cannot be found.
9) Drawing up a sea protest (maritime report).
10) Determination by the court of the ship's day of departure under a general cargo (berth) contract.
11) Having an expert determine, under a contract of affreightment, the state and condition, measurement, number and weight of the goods at the port of discharge.
12) Appointment of an average adjuster in general average and approval of the adjustment by the court.
13) Appointment of an expert to determine the loss and its extent in insurance against maritime risks.
14) Appointment of an expert to value contributions in kind to capital in cooperatives.
f) Non-contentious matters in enforcement and bankruptcy law:
1) Decision by the enforcement court to release the mortgage, upon deposit of the amount of the debt with the enforcement office, where, in a claim secured by mortgage, the creditor is absent or refuses to accept the claim.
2) Direct bankruptcy.
3) Revocation of bankruptcy.
4) Deciding on the closure of bankruptcy.
5) Suspension by the court of the liquidation of a disclaimed inheritance upon the request of one of the heirs to accept the inheritance.
6) Granting a moratorium for composition (concordat) and appointment of the commissioner.
7) Confirmation of the composition.
8) Announcement of the project and appointment of an interim auditor in the restructuring of capital companies and cooperatives by way of settlement.
9) Granting a moratorium, in extraordinary circumstances, to a debtor who is unable to perform his or her debts without fault.
g) Non-contentious matters under various laws:
1) Sealing by the civil court of first instance of the page joints of the civil registry books.
2) Administering the oath in court to notaries when taking up office.
3) Certification by the court of copies to be taken from notarial documents and books and sent elsewhere.
4) Other cases in which public officials are required by law to take an oath before a court.
Original Turkish text
MADDE 382 · Çekişmesiz yargı işleri
(1) Çekişmesiz yargı, hukukun, mahkemelerce, aşağıdaki üç ölçütten birine veya birkaçına göre bu yargıya giren işlere uygulanmasıdır:
a) İlgililer arasında uyuşmazlık olmayan hâller.
b) İlgililerin, ileri sürülebileceği herhangi bir hakkının bulunmadığı hâller.
c) Hâkimin resen harekete geçtiği hâller.
(2) Aşağıdaki işler çekişmesiz yargı işlerinden sayılır:
a) Kişiler hukukundaki çekişmesiz yargı işleri:
1) Ergin kılınma.
2) Ad ve soyadın değiştirilmesi.
3) Ölüm karinesi sebebiyle (ilgili yerin mülkî amirinin emriyle) nüfus kütüğüne ölü kaydı düşülen kişinin sağ olduğunun tespiti.
4) Gaiplik kararı.
5) Kişisel durum sicilindeki kaydın düzeltilmesi.
b) Aile hukukundaki çekişmesiz yargı işleri:
1) Henüz evlenme yaşında olmayanların evlenmesine izin verme.
2) Gaiplik nedeniyle evliliğin feshi.
3) Evlendirme memurunun, evlenme başvurusunu ret kararına karşı yapılan itiraz.
4) Yeniden evlenmede bekleme süresinin hâkim tarafından kaldırılması.
5) Terk eden eşin ortak konuta davet edilmesi.
6) Eşlerden birinin, evlilik birliğini tek başına temsil etmek konusunda yetkili kılınması.
7) Aile konutu ile ilgili işlemler için diğer eşin rızasının sağlanamadığı hâllerde hâkimin müdahalesinin istenmesi.
8) Mevcut mal rejiminin eşlerden birinin veya alacaklıların talebiyle mal ayrılığına dönüştürülmesi ve sebeplerin ortadan kalkması hâlinde mal ayrılığından eski rejime geri dönülmesi.
9) Paylaşmalı mal ayrılığında boşanma veya evliliğin iptali hâlinde, aile konutu ve ev eşyasını hangi eşin kullanmaya devam edeceği hakkında karar verilmesi.
10) Sağ kalan eşe aile konutu üzerinde ve ev eşyası üzerinde mülkiyet veya intifa hakkı tanınması.
11) Mal ortaklığında eşlerden birinin mirası reddine izin verilmesi.
12) Ana babaya çocuğun mallarından bir kısmını çocuğun bakım ve eğitimi için sarf etme izninin verilmesi.
13) Velayetin kaldırılması, velayetin eşlerden birinden alınarak diğerine verilmesi ve kaldırılan velayetin geri verilmesi.
14) Hâkimin çocuğun mallarının yönetimine müdahale etmesi ve çocuğun mallarının yönetiminin kayyıma devri.
15) Evlilik sona erince velayet kendisinde kalan eşin, hâkime çocuğun malları hakkında defter sunması.
16) Aile yurdunun kurulmasına izin verilmesi, kuruluşun tebliğ ve ilanı, kapatılması hâlinde tapu sicilindeki şerhin silinmesine izin verilmesi, taşınmazın bizzat malik veya ailesi tarafından kullanılması şartına geçici olarak istisna tanınması.
17) 14/1/1998 tarihli ve 4320 sayılı Ailenin Korunmasına Dair Kanuna göre aile mahkemesi hâkimi tarafından karar verilecek tedbirler.
18) Çocuk hâkimi tarafından, çocuğun anası, babası, vasisi, bakım ve gözetiminden sorumlu kimse, Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu ve Cumhuriyet savcısının istemi üzerine veya resen çocuklar hakkında koruyucu ve destekleyici tedbir kararı alınması.
19) Vesayet işleri.
c) Miras hukukundaki çekişmesiz yargı işleri:
1) Sulh hâkimi tarafından resmî vasiyetname düzenlenmesi; el yazısı ile vasiyetnamenin sulh hâkimi tarafından saklanması; sözlü vasiyetname tutanağının sulh veya asliye mahkemesine tevdiî.
2) Vasiyeti yerine getirme görevlisine görevinin bildirilmesi.
3) Vasiyeti yerine getirme görevlisinin tereke malları üzerinde tasarruf etmesine izin verilmesi.
4) Gaibin mirasçılarına, gaibe düşen miras payının teslim edilmesi.
5) Tereke mallarının korunması ve hak sahiplerine ulaşmasını sağlamak için önlem alınması.
6) Mirasçılık belgesi verilmesi.
7) Terekenin yazımı işleminin sona erdiğinin mirasçılara bildirilmesi, mirasın reddi beyanının tespiti ve tescili; mirasın reddinin, mirası reddeden kişiden sonra gelen mirasçılara bildirilmesi; mirasın reddi süresinin uzatılması.
8) Terekenin resmî defterinin tutulması.
9) Sulh hâkiminin özellikleri olan eşyanın mirasçılardan birine tahsis edilmesi veya satılmasına karar vermesi.
ç) Eşya hukukundaki çekişmesiz yargı işleri:
1) Taşınmaz üzerinde taraf oluşturulmasına ve hak ihlaline sebebiyet vermeyecek düzeltmelerin yapılması.
2) Taşınmaz rehninde alacaklı için kayyım tayini.
d) Borçlar hukukundaki çekişmesiz yargı işleri:
1) Yetkisi sona eren temsilcinin temsil belgesini mahkemeye teslimi.
2) Borçluya ifa veya teminat göstermesi için süre verilmesi.
3) Tevdi mahalli belirlenmesi veya tevdi edilemeyecek eşyanın satılması.
4) Alacaklısı ihtilaflı olan borcun mahkemeye tevdiî.
5) Ayıplı hayvanın bilirkişi tarafından muayenesi.
6) Mesafeli satımlarda ayıbın tespiti veya ayıplı malın satılmasına izin verilmesi.
7) İşçiye kârdan hisse verilmesini öngören iş sözleşmesinde, mahkemenin işverenin hesaplarını inceleyecek bir kişi tayin etmesi.
8) Eser sözleşmesinde eserin ayıplı olup olmadığının bilirkişiye tespit ettirilmesi.
9) Satılmak için komisyoncuya gönderilen eşyanın hasarının tespiti.
10) Komisyoncu elindeki malın açık artırma ile satışına izin verilmesi.
e) Ticaret hukukundaki çekişmesiz yargı işleri:
1) Ticari defterlerin zıyaı hâlinde belge verilmesi.
2) Acentenin müvekkili hesabına teslim aldığı malın Borçlar Kanununa göre satılması.
3) Kollektif şirketin tasfiyesinde tasfiye memuru tayini.
4) Komanditer ortağın talebiyle şirket hesaplarını incelemek için eksper tayini.
5) Anonim şirkette ayni sermaye konulması, tescilden itibaren iki yıl içinde sermayenin onda birini aşan tutarda işletme devralınması ve sermaye azaltılmasında bilirkişi raporu alınması ve mahkemenin izni.
6) Kıymetli evrakın iptali.
7) Eşya taşımada eşyanın hasar ve eksiğinin tespit edilmesi; teslim edilememesi hâlinde Borçlar Kanunu hükümlerine göre satılmasına karar verilmesi; gönderilen eşyanın mahkeme marifetiyle muayenesi.
8) Gemi ipoteğinde, malikin bulunamadığı hâllerde kayyım tayini.
9) Deniz raporu tanzimi.
10) Kırkambar sözleşmesinde geminin hareket gününün mahkeme tarafından tayini.
11) Navlun sözleşmesinde, boşaltma limanında malların hâl ve vaziyetinin, ölçü, sayı ve tartısının ekspere tespit ettirilmesi.
12) Müşterek avaryalarda dispeççi tayini ve dispecin mahkemece tasdiki.
13) Denizcilik rizikolarına karşı sigortalarda zararın ve kapsamının belirlenmesi için bilirkişi tayini.
14) Kooperatiflerde ayni sermayeye değer biçilmesi için bilirkişi tayini.
f) İcra ve iflas hukukundaki çekişmesiz yargı işleri:
1) İpotekli alacakta alacaklının gaipliği veya alacağı almaktan kaçınması hâlinde, borç tutarının icra dairesine tevdi edilmesi üzerine icra mahkemesi tarafından ipoteğin fekkine karar verilmesi.
2) Doğrudan doğruya iflas.
3) İflasın kaldırılması.
4) İflasın kapanmasına karar verilmesi.
5) Reddolunmuş mirasın tasfiyesinin, mirasçılardan birinin mirası kabul talebi üzerine mahkeme tarafından durdurulması.
6) Konkordato mühleti verilmesi ve komiserin atanması.
7) Konkordatonun tasdiki.
8) Sermaye şirketleri ve kooperatiflerin uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırılmasında projenin ilanı ve ara dönem denetçisinin atanması.
9) Fevkalade hâllerde, kusuru olmaksızın borçlarını yerine getiremeyen borçluya mühlet verilmesi.
g) Çeşitli kanunlardaki çekişmesiz yargı işleri:
1) Nüfus kütüklerinin sayfa birleşim yerlerinin asliye hukuk mahkemesince mühürlenmesi.
2) Noterlerin göreve başlarken mahkemede yemin ettirilmeleri.
3) Noter evrak ve defterlerinden alınarak başka yere gönderilecek örneklerin mahkeme tarafından tasdiki.
4) Kamu görevlilerinin mahkeme huzurunda kanunen yemin etme zorunluluğunun öngörüldüğü diğer durumlar.