مضافة: 11/11/2020، القانون رقم 7256، المادة 26
باستثناء الأبراج والصواري المشار إليها في الفقرة الرابعة، تُبيَّن في مخططات التنظيم العمراني التطبيقية بمقياس 1/1000، دون تقييد بوظيفة المنطقة ودون استيفاء أي ثمن أو أجر أو رسم، الأبراجُ والصواري التي يزيد ارتفاعها على خمسة عشر مترًا والمخصصة لإنشاء محطات الاتصالات الإلكترونية في نطاق قانون الاتصالات الإلكترونية رقم 5809 المؤرخ 5/11/2008، والتي تُقام في الأماكن الخاضعة لسيادة الدولة وتصرفها، وفي جميع المناطق المخصصة للخدمة العامة كمناطق المرافق العامة، وفي قطع الأراضي والأراضي الخاضعة للملكية العامة أو الخاصة، مع عناصر البنية التحتية الإلزامية التابعة لها. جملة مضافة: 5/12/2024، القانون رقم 7534، المادة 8 وفي الأماكن التي لا يوجد فيها مخطط تنظيم عمراني بمقياس 1/1000، يُصادَق على البرج من الإدارة المعنية بإسقاطه على خريطة الوضع القائم بمقياس 1/1000 إن وُجدت، أما في المكان الذي لا توجد فيه خريطة للوضع القائم فبإعداد خريطة للوضع القائم تغطي مساحة 1000 متر مربع وإسقاطه عليها.
في الأماكن الخاضعة لسيادة الدولة وتصرفها، وفي جميع المناطق المخصصة للخدمة العامة كمناطق المرافق العامة، وفي قطع الأراضي والأراضي الخاضعة للملكية العامة أو الخاصة، تُستخرج رخصة للأبراج والصواري المبيَّنة في مخططات التنظيم العمراني التطبيقية بمقياس 1/1000 ولعناصر البنية التحتية الإلزامية التابعة لها. ولا يجوز في طلبات الترخيص طلب أي مشروع أو وثيقة سوى رسم كروكي يتضمن المنظر الأفقي والرأسي ومشاريع الإنشاء والكهرباء. ويُرفق بطلب الترخيص مستند الإيجار أو الاستخدام المبرم بين المالك أو صاحب حق التصرف والمشغِّل. وتُصدَر رخصة واحدة لهذه الأبراج أو الصواري وللحاويات والمقصورات والخزائن وما شابهها من عناصر البنية التحتية التي تضم أجهزة الاتصالات الإلكترونية المزمع تركيبها معها.
بالنسبة للأبراج والصواري المخصصة لإنشاء محطات الاتصالات الإلكترونية غير المبيَّنة في مخططات التنظيم العمراني التطبيقية بمقياس 1/1000 والتي لا يزيد ارتفاعها على خمسة عشر مترًا، في الأماكن الخاضعة لسيادة الدولة وتصرفها، وفي جميع المناطق المخصصة للخدمة العامة كمناطق المرافق العامة، وفي قطع الأراضي والأراضي الخاضعة للملكية العامة أو الخاصة، ولعناصر البنية التحتية الإلزامية التابعة لها، تمنح الإدارات المعنية الإذن دون اشتراط أي شرط آخر، بشرط تقديم تقرير يعده مهندسون مدنيون يفيد بعدم وجود محذور من الناحية الإنشائية، وتحمُّل المسؤولية الفنية، وتقديم مستند الإيجار أو الاستخدام المبرم بين المالك أو صاحب حق التصرف والمشغِّل، وترك مسافة الحماية اللازمة والكافية المحددة في التشريعات ذات الصلة لهيئة تكنولوجيا المعلومات والاتصالات، والحصول على وثيقة اختيار الموقع.
ألغت المحكمة الدستورية الفقرة الرابعة بقرارها المؤرخ 1/6/2023، الأساس 2021/5، القرار 2023/109 أُعيد تنظيمها: 5/12/2024، القانون رقم 7534، المادة 8 بالنسبة للأبراج والصواري المقامة على المنشآت والمباني ولعناصر البنية التحتية الإلزامية التابعة لها، تمنح الإدارة المعنية الإذن دون اشتراط أي شرط آخر، بشرط أن يقل ارتفاعها عن عشرة أمتار، وأن يُقدَّم تقرير يعده مهندسو الإنشاءات ومهندسو الكهرباء/الإلكترونيات يفيد بعدم وجود محذور من الناحيتين الإنشائية والكهربائية مع تعهد بتحمُّل هؤلاء المهنيين المسؤوليةَ الفنية، وأن يُقدَّم مستند الإيجار أو الاستخدام المبرم بين المالك أو صاحب حق التصرف والمشغِّل، وأن تُترك مسافة الحماية اللازمة والكافية المحددة في التشريعات ذات الصلة لهيئة تكنولوجيا المعلومات والاتصالات ويُقدَّم شهادة السلامة الخاصة بذلك، وأن يكون قد تم الحصول على وثيقة اختيار الموقع وفقًا للتشريعات ذات الصلة.
في طلبات الترخيص وطلبات شهادة إذن استخدام المبنى المقدَّمة وفقًا للفقرة الثانية، يُستوفى رسم الترخيص ورسم إذن استخدام المبنى وفقًا لقانون إيرادات البلديات رقم 2464 المؤرخ 26/5/1981. وفي طلبات الإذن المقدَّمة وفقًا للفقرتين الثالثة والرابعة، يُستوفى بدل شهادة الإذن بمقدار مجموع مبلغي رسم الترخيص ورسم إذن استخدام المبنى. وفي نطاق هذه المادة، تُحسب مساحة الأبراج والصواري المخصصة لمحطات الاتصالات التي تُتخذ أساسًا لرسم الترخيص ورسم إذن استخدام المبنى وبدل الإذن على النحو الآتي: مساحة القاعدة*(الارتفاع/5). ولا يجوز استيفاء أي رسم أو أجر أو بدل خلاف ذلك.
لا تخضع أجهزة الاتصالات الإلكترونية بجميع أنواعها ولا التجهيزات التقنية لهذه الأجهزة ومكوناتها للإذن أو الترخيص. غير أنه في أول طلب إذن أو ترخيص يُقدَّم وفقًا للفقرات الثانية والثالثة والرابعة للأبراج والصواري وللحاويات والمقصورات والخزائن، تُبيَّن أجهزة الاتصالات الإلكترونية وتجهيزاتها التقنية في المشاريع أو التقارير الإنشائية. وفي حال إجراء تغيير تقني أو إضافة أو مراجعة في أجهزة الاتصالات الإلكترونية وتجهيزاتها التقنية، لا يُعَدّ مشروع أو تقرير مستقل بشأن هذه المسائل.
في حال تمكين المؤسسات أو الهيئات العامة من استخدام موقع لمحطات الاتصالات الإلكترونية، لا يجوز أن يتجاوز بدل استخدام الموقع السنوي الذي يُستوفى بموجب العقد خمسة أضعاف الأجر الذي تحدده وزارة النقل والبنية التحتية لوثيقة اختيار الموقع في البلديات الكبرى، وثلاثة أضعافه في الأماكن الأخرى. وتكون العقود المبرمة خلافًا لهذا الحكم باطلة.
تُنظِّم الوزارة بلائحة، بعد أخذ الرأي الموافق لوزارة النقل والبنية التحتية، الأصولَ والقواعد المتعلقة ببيان عناصر البنية التحتية المخصصة لإنشاء محطات الاتصالات الإلكترونية، كالأبراج والصواري والحاويات والمقصورات والخزائن، في مخططات التنظيم العمراني، وبالمشاريع والتقارير والمعلومات والوثائق التي تُقدَّم في طلبات الترخيص أو الإذن لإنشائها، وبشهادة الإذن ورخصة البناء وشهادة إذن استخدام المبنى الخاصة بها.
النص التركي الأصلي
EK MADDE 9 · Elektronik haberleşme altyapılarında yapı ruhsatı alınması
(Ek:11/11/2020-7256/26 md.)
Dördüncü fıkradaki kule ve direkler hariç, Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler ile umumi hizmet alanları gibi kamu hizmetine tahsis edilmiş tüm alanlar ile kamu veya özel mülkiyete tabi arsa ve arazilerde yapılacak olan 5/11/2008 tarihli ve 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu kapsamında elektronik haberleşme istasyonlarının kurulumuna mahsus on beş metreden yüksek kule ve direkler ile bunlara ait zorunlu altyapı unsurları 1/1000 ölçekli uygulama imar planlarında, alan fonksiyonu tahdidi olmaksızın ve herhangi bir bedel, ücret ve harç alınmaksızın gösterilir. (Ek cümle:5/12/2024-7534/8 md.) 1/1000 ölçekli imar planı bulunmayan yerlerde, kulenin, varsa 1/1000 ölçekli halihazır harita üzerine işlenerek, halihazır haritası bulunmayan yerde ise 1000 metrekare alanı kapsayacak şekilde halihazır harita hazırlatılarak işlenmesi suretiyle ilgili idareye onaylatılır.
Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler ile umumi hizmet alanları gibi kamu hizmetine tahsis edilmiş tüm alanlar ile kamu veya özel mülkiyete tabi arsa ve arazilerde; 1/1000 ölçekli uygulama imar planlarında gösterilen kule ve direkler ile bunlara ait zorunlu altyapı unsurları için ruhsat alınır. Ruhsat başvurularında yatay ve dikey görünüşü ihtiva eden kroki ile statik ve elektrik projeleri dışında herhangi bir proje veya belge istenemez. Ruhsat başvurusuna malik ya da tasarruf sahibi ile işletmeci arasında yapılan kiralamaya veya kullanıma ilişkin belge eklenir. Bu kule veya direkler ile kurulumu bunlarla birlikte yapılacak elektronik haberleşme cihazlarına ait bulunduğu konteyner, kabin, kabinet ve benzeri altyapı unsurları için tek ruhsat düzenlenir.
1/1000 ölçekli uygulama imar planlarında gösterilmeyen ve yüksekliği on beş metreden fazla olmayan elektronik haberleşme istasyonlarının Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler ile umumi hizmet alanları gibi kamu hizmetine tahsis edilmiş tüm alanlar ile kamu veya özel mülkiyete tabi arsa ve arazilerde kurulumuna mahsus kule ve direkler ile bunlara ait zorunlu altyapı unsurlarına, statik bakımından sakınca olmadığına dair inşaat mühendislerince hazırlanacak raporun sunulması, fennî mesuliyetin üstlenilmesi, malik ya da tasarruf sahibi ile işletmeci arasında yapılan kiralamaya veya kullanıma ilişkin belgenin sunulması ve Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun ilgili mevzuatında belirlenen gerekli ve yeterli koruma mesafesinin bırakılması ile yer seçim belgesinin alınmış olması kaydıyla başkaca bir şart aranmaksızın ilgili idarelerce izin verilir.
(İptal dördüncü fıkra:Anayasa Mahkemesinin 1/6/2023 tarihli ve E.:2021/5; K.:2023/109 sayılı Kararı ile) (Yeniden düzenleme:5/12/2024-7534/8 md.) Yapı ve binalarda kule ve direkler ile bunlara ait zorunlu altyapı unsurlarına; yüksekliği on metreden az olmak, statik ve elektrik bakımından sakınca olmadığına dair inşaat ve elektrik/elektronik mühendislerince hazırlanacak rapor ile bu meslek mensuplarınca fennî mesuliyetin üstlenildiğine dair taahhütname verilmek ve malik ya da tasarruf sahibi ile işletmeci arasında yapılan kiralamaya veya kullanıma ilişkin belgenin sunulması, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun ilgili mevzuatında belirlenen gerekli ve yeterli koruma mesafesinin bırakılması ve buna dair güvenlik sertifikasının sunulması ve ilgili mevzuat uyarınca yer seçim belgesinin alınmış olması kaydıyla başkaca bir şart aranmaksızın ilgili idarece izin verilir.
İkinci fıkra uyarınca yapılan ruhsat ve yapı kullanma izin belgesi başvurularında 26/5/1981 tarihli ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu uyarınca ruhsat harcı ve yapı kullanma izin harcı alınır. Üçüncü ve dördüncü fıkralar uyarınca yapılan izin başvurularında ruhsat harcı ve yapı kullanma izin harcı tutarı toplamı kadar izin belgesi bedeli alınır. Bu madde kapsamında, ruhsat harcı, yapı kullanma izni harcı ve izin bedeline esas olan haberleşme istasyonlarına mahsus kule ve direklerin alanı [taban alanı*(yükseklik/5)] şeklinde hesaplanır. Bunlar dışında herhangi bir harç, ücret ve bedel alınamaz.
Her tür elektronik haberleşme cihazları ile bu cihazların teknik donanım ve bileşenleri izin veya ruhsata tabi değildir. Ancak ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkra uyarınca kule ve direkler ile konteyner, kabin, kabinet için yapılan ilk izin veya ruhsat başvurusunda elektronik haberleşme cihazları ile teknik donanımları statik projelerde veya raporlarda gösterilir. Elektronik haberleşme cihazları ile teknik donanımlarında; teknoloji değişikliği, ilavesi veya revizyon yapılması durumunda bu hususlar için ayrıca proje veya rapor düzenlenmez.
Elektronik haberleşme istasyonları için kamu kurum veya kuruluşları tarafından yer kullandırılması hâlinde; sözleşme uyarınca tahsil edilecek yıllık yer kullanım bedeli, büyükşehir belediyelerinde Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının yer seçim belgesi için belirlediği ücretin beş katını, diğer yerlerde üç katını geçemez. Bu hükme aykırı yapılan sözleşmeler geçersizdir.
Elektronik haberleşme istasyonlarının kurulumuna mahsus kule, direk, konteyner, kabin, kabinet gibi altyapı unsurlarının imar planlarında gösterilmesi, bunların kurulumu için yapılacak ruhsat veya izin başvurularında sunulacak projeler, raporlar, bilgi ve belgeler, bunlara mahsus izin belgesi, yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesine ilişkin usul ve esaslar Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının uygun görüşü alınarak Bakanlıkça yönetmelikle düzenlenir.