سواء أكان عقد العمل محدد المدة أم لا، يجوز لصاحب العمل فسخه قبل انتهاء مدته أو دون انتظار مدة الإخطار في الحالات المبينة أدناه:
I- الأسباب الصحية:
a) إصابة العامل بمرض أو صيرورته معوقًا بسبب قصده أو نمط حياته غير المنضبط أو إدمانه على الشراب، إذا استمر الغياب الناشئ عن ذلك أكثر من ثلاثة أيام عمل متتالية أو أكثر من خمسة أيام عمل في الشهر الواحد.
b) إذا ثبت لدى الهيئة الصحية أن المرض الذي أصيب به العامل غير قابل للشفاء وأن في عمله في مكان العمل محذورًا.
خارج الأسباب المذكورة في البند الفرعي (a)، ينشأ حق صاحب العمل في فسخ عقد العمل دون إخطار في حالات مثل مرض العامل أو تعرضه لحادث أو الولادة أو الحمل، بعد أن تتجاوز هذه الحالات مدد الإخطار المنصوص عليها في المادة 17 بحسب مدة عمل العامل في مكان العمل بستة أسابيع. وفي حالتي الولادة والحمل تبدأ هذه المدة عند انتهاء المدة المنصوص عليها في المادة 74. غير أنه لا يستحق الأجر عن المدد التي لا يستطيع فيها العامل الذهاب إلى عمله بسبب وقف عقد العمل.
II- الحالات المخالفة لقواعد الأخلاق وحسن النية وما شابهها:
a) تضليل العامل لصاحب العمل عند إبرام عقد العمل، بادعائه توافر المؤهلات أو الشروط اللازمة لإحدى النقاط الجوهرية في هذا العقد فيه مع عدم توافرها، أو بإدلائه بمعلومات أو أقوال غير مطابقة للحقيقة.
b) تلفظ العامل بكلام أو إتيانه بتصرفات تمس شرف وكرامة صاحب العمل أو أحد أفراد أسرته، أو تقديمه بلاغات واتهامات لا أساس لها ضد صاحب العمل تخدش شرفه واعتباره.
c) قيام العامل بالتحرش الجنسي بعامل آخر لدى صاحب العمل.
d) اعتداء العامل على صاحب العمل أو أحد أفراد أسرته أو على عامل آخر لدى صاحب العمل، أو حضوره إلى مكان العمل وهو في حالة سكر أو تحت تأثير مادة مخدرة، أو تعاطيه هذه المواد في مكان العمل.
e) إتيان العامل تصرفات منافية للأمانة والولاء، كإساءة استعمال ثقة صاحب العمل أو ارتكاب السرقة أو إفشاء الأسرار المهنية لصاحب العمل.
f) ارتكاب العامل في مكان العمل جريمة يعاقب عليها بالحبس أكثر من سبعة أيام ولم يوقف تنفيذ عقوبتها.
g) انقطاع العامل عن عمله دون إذن من صاحب العمل أو دون سبب مشروع يومي عمل متتاليين، أو في يوم العمل التالي لأي يوم عطلة مرتين في الشهر الواحد، أو ثلاثة أيام عمل في الشهر الواحد.
h) إصرار العامل على عدم أداء المهام الملزم بأدائها رغم تذكيره بها.
ı) تعريض العامل سلامة العمل للخطر بإرادته أو بإهماله، أو تسببه في إلحاق ضرر أو خسارة بالآلات أو التجهيزات أو غيرها من الأشياء والمواد المملوكة لمكان العمل أو غير المملوكة له ولكنها تحت يده، بدرجة لا يستطيع تعويضها بمبلغ أجره عن ثلاثين يومًا.
III- الأسباب القاهرة:
ظهور سبب قاهر يمنع العامل من العمل في مكان العمل لمدة تزيد على أسبوع.
IV- تجاوز مدة الغياب مدة الإخطار المنصوص عليها في المادة 17 في حالة احتجاز العامل أو توقيفه.
يجوز للعامل اللجوء إلى القضاء في إطار أحكام المواد 18 و20 و21 بدعوى أن الفسخ لا يتفق مع الأسباب المنصوص عليها في البنود أعلاه.
النص التركي الأصلي
MADDE 25 · İşverenin haklı nedenle derhal fesih hakkı
Süresi belirli olsun veya olmasın işveren, aşağıda yazılı hallerde iş sözleşmesini sürenin bitiminden önce veya bildirim süresini beklemeksizin feshedebilir:
I- Sağlık sebepleri:
a) İşçinin kendi kastından veya derli toplu olmayan yaşayışından yahut içkiye düşkünlüğünden doğacak bir hastalığa yakalanması veya engelli hâle gelmesi durumunda, bu sebeple doğacak devamsızlığın ardı ardına üç iş günü veya bir ayda beş iş gününden fazla sürmesi.
b) İşçinin tutulduğu hastalığın tedavi edilemeyecek nitelikte olduğu ve işyerinde çalışmasında sakınca bulunduğunun Sağlık Kurulunca saptanması durumunda.
(a) alt bendinde sayılan sebepler dışında işçinin hastalık, kaza, doğum ve gebelik gibi hallerde işveren için iş sözleşmesini bildirimsiz fesih hakkı; belirtilen hallerin işçinin işyerindeki çalışma süresine göre 17 nci maddedeki bildirim sürelerini altı hafta aşmasından sonra doğar. Doğum ve gebelik hallerinde bu süre 74 üncü maddedeki sürenin bitiminde başlar. Ancak işçinin iş sözleşmesinin askıda kalması nedeniyle işine gidemediği süreler için ücret işlemez.
II- Ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller ve benzerleri:
a) İş sözleşmesi yapıldığı sırada bu sözleşmenin esaslı noktalarından biri için gerekli vasıflar veya şartlar kendisinde bulunmadığı halde bunların kendisinde bulunduğunu ileri sürerek, yahut gerçeğe uygun olmayan bilgiler veya sözler söyleyerek işçinin işvereni yanıltması.
b) İşçinin, işveren yahut bunların aile üyelerinden birinin şeref ve namusuna dokunacak sözler sarfetmesi veya davranışlarda bulunması, yahut işveren hakkında şeref ve haysiyet kırıcı asılsız ihbar ve isnadlarda bulunması.
c) İşçinin işverenin başka bir işçisine cinsel tacizde bulunması.
d) İşçinin işverene yahut onun ailesi üyelerinden birine yahut işverenin başka işçisine sataşması, işyerine sarhoş yahut uyuşturucu madde almış olarak gelmesi ya da işyerinde bu maddeleri kullanması.
e) İşçinin, işverenin güvenini kötüye kullanmak, hırsızlık yapmak, işverenin meslek sırlarını ortaya atmak gibi doğruluk ve bağlılığa uymayan davranışlarda bulunması.
f) İşçinin, işyerinde, yedi günden fazla hapisle cezalandırılan ve cezası ertelenmeyen bir suç işlemesi.
g) İşçinin işverenden izin almaksızın veya haklı bir sebebe dayanmaksızın ardı ardına iki işgünü veya bir ay içinde iki defa herhangi bir tatil gününden sonraki iş günü, yahut bir ayda üç işgünü işine devam etmemesi.
h) İşçinin yapmakla ödevli bulunduğu görevleri kendisine hatırlatıldığı halde yapmamakta ısrar etmesi.
ı) İşçinin kendi isteği veya savsaması yüzünden işin güvenliğini tehlikeye düşürmesi, işyerinin malı olan veya malı olmayıp da eli altında bulunan makineleri, tesisatı veya başka eşya ve maddeleri otuz günlük ücretinin tutarıyla ödeyemeyecek derecede hasara ve kayba uğratması.
III- Zorlayıcı sebepler:
İşçiyi işyerinde bir haftadan fazla süre ile çalışmaktan alıkoyan zorlayıcı bir sebebin ortaya çıkması.
IV- İşçinin gözaltına alınması veya tutuklanması halinde devamsızlığın 17 nci maddedeki bildirim süresini aşması.
İşçi feshin yukarıdaki bentlerde öngörülen sebeplere uygun olmadığı iddiası ile 18, 20 ve 21 inci madde hükümleri çerçevesinde yargı yoluna başvurabilir.